Thời tiền chiến trước 1945, Bùi Hiển đến với văn đàn bằng tập truyện ngắn đầu tay có tên Nằm vạ. Tập truyện trong bản in đầu tiên gồm 8 truyện, được in ở Nhà xuất bản Đời nay của Tự lực văn đoàn. Đối với văn học Việt Nam trước 1945, Đời nay là một Nhà xuất bản có hạng; được in ở đấy rất đáng hãnh diện. Lọt được sự thẩm định của Tự lực văn đoàn, Bùi Hiển sớm tự khẳng định được giá trị văn chương của mình. Cùng lúc, Bùi Hiển sớm có mặt trong số 79 chân dung trong bộ sách Nhà văn hiện đại của Vũ Ngọc Phan. Qua hai vòng thẩm định như vậy, Bùi Hiển đã có thể góp mặt vào giai đoạn thứ ba - trong sự phát triển của các trào lưu văn học Việt Nam thời 1930 - 1945. Đó là giai đoạn trào lưu hiện thực sau những đỉnh cao Ngô Tất Tố, Nguyễn Công Hoan, Vũ Trọng Phụng, Nguyên Hồng... đang chuyển sang một giai đoạn mới với một đội ngũ gồm Nam Cao, Tô Hoài, Nguyễn Đình Lạp, Mạnh Phú Tư, Kim Lân, Bùi Hiển... hướng tới những mảnh đời thường, những phận đời thường thuộc tầng lớp dân nghèo nông thôn và thành thị. Trong cái thế giới xám nhờ của các tầng lớp dân nghèo dưới đáy, bỗng thấy nổi trội lên một anh Chí Phèo của làng Vũ Đại - một nông dân cùng quẫn nơi một vùng chiêm trũng Hà Nam - Bắc Bộ trong văn Nam Cao, sau những Chị Dậu, anh Pha của một thời văn học trước đó. Với Nằm vạ, Bùi Hiển góp thêm một gương mặt nông thôn và nông dân xứ Nghệ, nơi một làng chài ven biển Quỳnh Lưu - Bắc Trung Bộ, không phải trong những xung đột gay gắt với địa chủ, cường hào mà là trong những nét riêng của phong tục tập quán lưu cữu hàng nghìn năm không thay đổi.
Qua phong tục, và là phong tục xứ Nghệ, cùng với những đối thoại rặt giọng Nghệ, rất hiếm trong văn chương Việt, cho đến nay, dấu ấn địa phương một vùng quê bỗng hiện lên rõ nét; và đó là cái làm nên một “thương hiệu” riêng của Bùi Hiển, “thương hiệu” đến từ và có tên là Nằm vạ. Bởi lẽ sự kiện “nằm vạ” ở đây, không giống với bất cứ vùng quê nào trong cả nước, là một kiểu “nằm vạ” đến bảy ngày mà hàng xóm không có chút động tĩnh gì, và người nằm vạ cứ việc đẩy giấc, ăn khoai khô mà sống... khỏe, cùng với một cuộc giải hòa cũng không ồn ào, mà êm thấm; quan hệ vợ chồng trở lại bình thường như không có việc gì xảy ra. Hoặc chuyện “ma đậu” trong Ma đậu, một dịch bệnh nguy hiểm cho cả vùng, hóa ra lại là cơ duyên cho một cặp vợ chồng đang triệt để sống “ly thân” bỗng được hòa thuận và vui vẻ, rồi sẽ có với nhau một đứa con kháu khỉnh...
Với Nằm vạ, Bùi Hiển được Vũ Ngọc Phan xếp vào khu vực văn xuôi “phong tục” cùng Khái Hưng, Trần Tiêu, Mạnh Phú Tư... Và được Thạch Lam khen - “đó là bức tranh có giá trị về cảnh sinh hoạt làng xóm” với lối viết “giản dị và mạnh mẽ thoáng qua một chút duyên kín đáo và có nhiều nhận xét tinh vi”.
Cùng một đội ngũ viết như Nam Cao, Tô Hoài, Mạnh Phú Tư, Nguyễn Đình Lạp, Kim Lân, Bùi Hiển góp phần cho thấy một chặng phát triển mới của văn học hiện thực đang đi vào những sinh hoạt bình thường - đời thường của con người, và là những con người bé nhỏ, không tên, nó là đặc trưng cho một thời kỳ văn học chuyển sang giai đoạn mới, giai đoạn 1941 - 1945 tiền cách mạng. Thời người viết chịu một sự kiểm duyệt hà khắc; không còn có chút tự do tối thiểu nào như trước đó, nhờ vào phong trào Mặt trận Dân chủ mà có, nó là dịp cho văn học hiện thực có thể chạm được vào những đỉnh cao của tố cáo và căm giận như Tắt đèn, Bước đường cùng, Lầm than, Giông tố, Số đỏ...
Như vậy, Nằm vạ với Bùi Hiển đó là tập truyện đầu tay đặc sắc đưa nhanh tác giả vào làng văn, có giá trị như một “thương hiệu”, tựa như Chí Phèo của Nam Cao, Sống nhờ của Mạnh Phú Tư, Ngoại ô và Ngõ hẻm của Nguyễn Đình Lạp, Vợ nhặt của Kim Lân... Hoặc ngược về trước một ít như Gió đầu mùa của Thạch Lam, Quê mẹ của Thanh Tịnh, Phấn hương của Ngọc Giao... Sau hai lần tái bản, với những bổ sung thêm bớt, vào các năm 1957 và 1984, Nằm vạ trở thành một tên truyện với một dấu ấn riêng, phong vị riêng rất Bùi Hiển trong gia tài truyện ngắn Việt Nam thế kỷ XX.
