Việc đưa tiếng Anh ra khỏi phạm vi một môn học riêng lẻ, tiến tới sử dụng trong các hoạt động giáo dục đang được Bộ GD-ĐT cụ thể hóa bằng một hệ thống tiêu chuẩn mới. Thông tư vừa ban hành thiết lập ba cấp độ đánh giá, qua đó xác định những điều kiện mà mỗi trường cần đáp ứng trong quá trình thực hiện Đề án Đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học, giai đoạn 2025-2035, tầm nhìn đến năm 2045.
Ở cấp độ triển khai cao nhất, tiếng Anh không chỉ xuất hiện trong giờ học mà còn được thể hiện rõ hơn trong hoạt động chuyên môn. Với những môn học được giảng dạy bằng tiếng Anh và có tổ chức kiểm tra định kỳ, ít nhất một nửa nội dung bài kiểm tra phải được thiết kế bằng ngôn ngữ này. Tỷ lệ tương ứng ở cấp độ thứ hai là 10%.
Quy định này đặt ra yêu cầu đối với giáo viên trực tiếp đảm nhiệm việc giảng dạy. Ngoài việc đáp ứng chuẩn năng lực ngoại ngữ theo quy định, giáo viên phải có khả năng sử dụng tiếng Anh phù hợp với nhiệm vụ được phân công. Những người tham gia giảng dạy một phần môn học hoặc tổ chức hoạt động giáo dục bằng tiếng Anh cũng phải đủ năng lực giao tiếp, làm việc trực tiếp với người nước ngoài ngay từ cấp độ triển khai đầu tiên.
Năng lực ngoại ngữ của đội ngũ quản lý cũng được đưa vào hệ thống đánh giá. Cụ thể, trường phổ thông cần ít nhất một lãnh đạo có thể sử dụng tiếng Anh để làm việc trực tiếp với người nước ngoài khi hướng tới Mức độ 1 và Mức độ 2. Con số này tăng lên tối thiểu hai người ở Mức độ 3.
Bên cạnh yếu tố con người, nhà trường còn được đánh giá trên nhiều phương diện khác, từ việc xây dựng môi trường sử dụng tiếng Anh, tổ chức chương trình giáo dục, chuẩn bị học liệu đến đầu tư cơ sở vật chất. Các nội dung về chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo và hợp tác quốc tế cũng nằm trong bộ tiêu chuẩn.
Ba cấp độ được thiết kế theo lộ trình nâng dần, không phải những lựa chọn riêng biệt để các trường tùy ý đăng ký. Muốn được đánh giá ở cấp độ cao hơn, cơ sở giáo dục phải hoàn thành toàn bộ yêu cầu của cấp độ liền trước. Điều này đồng nghĩa nhà trường cần xây dựng kế hoạch phát triển đồng bộ, thay vì chỉ tập trung cải thiện một vài tiêu chí riêng lẻ.
Theo đại diện Bộ GD-ĐT, bộ tiêu chuẩn chủ yếu đóng vai trò công cụ tham chiếu để các cơ sở giáo dục tự đánh giá kết quả thực hiện đề án tại từng thời điểm. Văn bản không đặt ra yêu cầu bắt buộc mọi cán bộ quản lý, giáo viên phải đạt một cấp độ nhất định.
Từ kết quả rà soát, mỗi trường có thể xác định những nội dung đã đáp ứng, những mặt còn thiếu và lựa chọn phương án đầu tư, bồi dưỡng phù hợp với điều kiện thực tế. Cách tiếp cận này hướng tới việc triển khai đề án theo lộ trình, gắn mục tiêu nâng cao năng lực sử dụng tiếng Anh với nguồn lực của từng cơ sở giáo dục.
Thông tư có hiệu lực từ ngày 19/12/2026.
