Đồng chí Nguyễn Thị Kim Ngân, nữ Chủ tịch Quốc hội đầu tiên trong lịch sử Việt Nam

Với đại đa số phiếu tán thành, sáng 31/3/2016, đồng chí Nguyễn Thị Kim Ngân trở thành nữ Chủ tịch Quốc hội đầu tiên trong lịch sử Việt Nam và cũng là người đầu tiên thực hiện quy định tuyên thệ khi nhậm chức.

Người đầu tiên thực hiện quy định tuyên thệ khi nhậm chức

kim-ngan-1-1770852048.jpg
Tân Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân tuyên thệ nhậm chức. Ảnh VGP/Nhật Bắc.

Tại kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XIV chiều 21/7/2016,với 480/482 đại biểu Quốc hội tham gia nhất trí giới thiệu đồng chí Nguyễn Thị Kim Ngân - Chủ tịch Quốc hội khóa XIII ứng cử vị trí Chủ tịch Quốc hội khóa XIV. Ngày 22/7/2016, Chủ tịch Quốc hội khóa XIV Nguyễn Thị Kim Ngân tuyên thệ nhậm chức.

Phát biểu tại lễ tuyên thệ dưới lá cờ đỏ sao vàng, trước Quốc hội và đồng bào cử tri cả nước, tân Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân đã cảm ơn sự tín nhiệm của đại biểu Quốc hội.

Tân Chủ tịch Quốc hội tuyên thệ: “Tôi xin tuyên thệ: tuyệt đối trung thành với Tổ quốc, với Nhân dân, với Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Tôi nguyện nỗ lực rèn luyện, phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ được Đảng, Nhà nước và Nhân dân giao phó".

Ông Nguyễn Sinh Hùng thay mặt Quốc hội chúc mừng, ghi nhận lời thề long trọng của tân Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân, bày tỏ sự vui mừng: “Đây là sự kiện rất đáng mừng, lần đầu tiên trong lịch sử, Quốc hội nước Việt Nam dân chủ cộng hòa và bây giờ là nước CHXHCN Việt Nam có một nữ Chủ tịch Quốc hội là bà Nguyễn Thị Kim Ngân” và tặng hoa chúc mừng tân Chủ tịch Quốc hội.

Phát biểu trước Quốc hội sau lễ tuyên thệ nhậm chức, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân khẳng định: “Tôi luôn khắc ghi lời tuyên thệ của mình trước Quốc hội để thực hiện đúng, đầy đủ nhiệm vụ, quyền hạn của Chủ tịch Quốc hội theo luật định. Phát huy truyền thống tốt đẹp của những người đi trước, tôi sẽ cùng với Ủy ban Thường vụ Quốc hội lãnh đạo thực hiện tốt nhiệm vụ cơ quan đại biểu cao nhất của Nhân dân, cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam”.

30-03-2021-trinh-mien-nhiem-chu-tich-quoc-hoi-nguyen-thi-kim-ngan-3f9c7fbb-details-1770851780.jpg
Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân. Ảnh Tư liệu.

Dấu ấn của Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân

Trước đó khi được bầu làm Chủ tịch Quốc hội với số phiếu cao, đầu năm 2016, bà cũng đã được Tạp chí Forbes bình chọn là một trong 20 phụ nữ ảnh hưởng nhất Việt Nam. Thời điểm đó bà đang giữ cương vị Phó Chủ tịch Quốc hội khóa XIII.

Trong ba lần lấy phiếu tín nhiệm tại Quốc hội, bà Nguyễn Thị Kim Ngân đều đạt số phiếu tín nhiệm cao. Cụ thể, năm 2013 với 372 phiếu, năm 2014 với 390 phiếu và năm 2018 với 437 phiếu.

Về công tác lập pháp, nhiệm kỳ vừa qua, Quốc hội đã chú trọng thể chế hóa đường lối của Đảng, cụ thể hóa các quy định của Hiến pháp năm 2013, tiếp tục xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật đồng bộ, thống nhất, tạo ra những điểm đột phá cho quá trình phát triển.

Với 72 luật, hai pháp lệnh và nhiều nghị quyết có chứa quy phạm pháp luật được thông qua đã tạo cơ sở pháp lý cho việc đổi mới, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước; phát huy dân chủ và quyền làm chủ của Nhân dân. Trong số này có những đạo luật giữ vị trí, vai trò nền tảng trong hệ thống pháp luật, có những luật hoặc chính sách mới lần đầu tiên được ban hành, tác động lớn, toàn diện, sâu sắc đến đời sống kinh tế - xã hội, đáp ứng đòi hỏi của thực tiễn.

Cùng với đó, nhiều nghị quyết về cơ chế, chính sách mang tính đột phá, thể hiện tính kịp thời, sự quyết liệt, tạo hành lang pháp lý về đổi mới tổ chức bộ máy, phát triển kinh tế - xã hội, giải quyết vướng mắc, bất cập trong thực tiễn.

3-15-410x243-1770852885.jpg
Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân trong buổi tiếp xúc cử tri TP. Cần Thơ. Ảnh Tư liệu.

Hoạt động giám sát tối cao được chú trọng; nội dung giám sát có trọng tâm, trọng điểm và bao quát hầu hết trên các lĩnh vực của đời sống kinh tế - xã hội. Các quyết định trong vấn đề quan trọng của đất nước đã có nhiều đổi mới, đi sâu vào những vấn đề lớn, gai góc, bất cập… và đạt được nhiều kết quả quan trọng, đáp ứng được đòi hỏi cũng như nguyện vọng củ cử tri và Nhân dân cả nước.

Bên cạnh đó, việc giám sát chuyên đề tiếp tục đi vào chiều sâu và đạt được những kết quả nổi bật, trong đó có bảy chuyên đề liên quan mật thiết đến phát triển kinh tế - xã hội và đời sống của Nhân dân.

Chẳng hạn năm 2020, Quốc hội thực hiện giám sát chuyên đề “Việc thực hiện chính sách, pháp luật về phòng, chống xâm hại trẻ em”. Đến 27-5-2020, tại Kỳ họp thứ 9 Quốc hội khóa XIV, Quốc hội đã Thảo luận trực tuyến về vấn đề này.

Cũng trong nhiệm kỳ Quốc hội này, Hoạt động ngoại giao nghị viện tiếp tục được đẩy mạnh, thể hiện rõ vai trò là thành viên chủ động, tích cực, là đối tác tin cậy và trách nhiệm của Quốc hội Việt Nam trong cộng đồng quốc tế, góp phần nâng cao vị thế và uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế.

kim-ngan-021120-1770852970.jpg
Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân và Chủ tịch Quốc hội Hàn Quốc Park Byeong - Seug tại Lễ đón chính thức. Ảnh Trọng Đức/TTXVN.

Điểm nhấn trong hoạt động đối ngoại của Quốc hội khóa XIV là đăng cai tổ chức thành công Hội nghị thường niên lần thứ 26 của Diễn đàn nghị viện Châu Á - Thái Bình Dương (APPF-26), Năm Chủ tịch AIPA 2020 và Đại hội đồng lần thứ 41 của Hội đồng liên Nghị viện các quốc gia ASEAN (AIPA 41).

Với sự tín nhiệm cao, Quốc hội Việt Nam được bầu giữ cương vị Ủy viên Ban Chấp hành IPU (nhiệm kỳ 2016-2019), Phó Chủ tịch IPU (nhiệm kỳ 2018-2019) và giữ vai trò Chủ tịch APF Vùng châu Á - Thái Bình Dương theo cơ chế luân phiên (nhiệm kỳ 2019-2021).

Bên cạnh đó, nhiều hiệp định thương mại tự do thế hệ mới như CPTPP, EVFTA, EVIPA…, công ước, điều ước quốc tế quan trọng kịp thời được phê chuẩn, góp phần hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, đáp ứng nhu cầu hội nhập quốc tế phù hợp với lợi ích của quốc gia.

Trong phương thức hoạt động, Quốc hội đã có bước chuyển mạnh mẽ từ Quốc hội “tham luận” sang Quốc hội “tranh luận”; cùng với việc tăng cường ứng dụng công nghệ - thông tin đã góp phần nâng cao tính chuyên nghiệp, chất lượng, hiệu quả trong hoạt động của Quốc hội.

nguyen-thi-kim-ngan-1770853070.jpg
Bà con Việt kiều tại Liên bang Nga đón Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân. Ảnh Trọng Đức/TTXVN.

Việc chất vấn và trả lời chất vấn tiếp tục có nhiều đổi mới, nhất là cách thức “hỏi nhanh, đáp gọn” đã tạo điều kiện để tăng cả về số đại biểu Quốc hội chất vấn, tranh luận, cả về nội dung và chất lượng câu hỏi, câu trả lời, tạo không khí sôi nổi, thu hút sự quan tâm đặc biệt của đại biểu Quốc hội, cử tri và Nhân dân cả nước.

Quốc hội đã hai lần xem xét việc thực hiện các nghị quyết của Quốc hội về giám sát chuyên đề và chất vấn từ đầu nhiệm kỳ, thể hiện thái độ, trách nhiệm của Quốc hội trong việc đi “đến cùng” vấn đề được giám sát. Việc lấy phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ do Quốc hội bầu hoặc phê chuẩn được thực hiện nghiêm túc, góp phần tiếp tục phát huy dân chủ trong hoạt động của cơ quan dân cử cũng như trong đời sống xã hội…

Cũng trong nhiệm kỳ vừa qua, Quốc hội khóa XIV đã xem xét, quyết định nhiều quyết sách quan trọng của đất nước, có tác động lớn đến đời sống kinh tế - xã hội; quyết định chủ trương đầu tư những dự án, công trình quan trọng quốc gia, có ý nghĩa lớn đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Cụ thể, như xây dựng một số đoạn đường bộ cao tốc trên tuyến Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2017-2020, các dự án thành phần của dự án xây dựng Cảng Hàng không quốc tế Long Thành; quyết định dừng thực hiện chủ trương đầu tư dự án điện hạt nhân Ninh Thuận.

2405-ttxvn-2305ngan-1770853313.jpg
Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân đón Tổng thống Barack Obama tới thăm nơi ở và làm việc của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong Khu di tích Phủ Chủ tịch. Ảnh TTXVN.

Quốc hội cũng đã phê duyệt đề án tổng thể và chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2030.

Công tác nhân sự được xem xét, tiến hành chặt chẽ, thận trọng, đúng quy trình, đáp ứng yêu cầu thực tiễn và nhận được sự đồng thuận cao…

Với cương vị là nữ Chủ tịch Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân đã xử lý và điều hành một khối lượng công việc khổng lồ.

Thông qua các phiên điều hành, với lượng thông tin rất nhiều, thời lượng vừa phải nhưng Chủ tịch Quốc hội đã đưa được tất cả những kiến nghị của cử tri, những yêu cầu của đại biểu để giải quyết công việc góp phần phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Đại biểu Phùng Đức Tiến, Đoàn ĐBQH tỉnh Hà Nam cho biết: Dưới sự lãnh đạo, điều hành của Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân, Quốc hội khóa XIV đã làm tốt chức năng, nhiệm vụ của Quốc hội trên cả ba lĩnh vực: Xây dựng pháp luật, giám sát tối cao và quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước. Kết quả này góp phần quan trọng vào sự phát triển thịnh vượng của đất nước, được cử tri và Nhân dân cả nước ghi nhận, đánh giá cao.

nguyen-thi-kim-ngan-belarus-1-1770853139.jpg
Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân thăm lớp học tiếng Việt của cộng đồng tại Belarus. Ảnh Trọng Đức/TTXVN.

Đại biểu Nguyễn Thanh Hải, Đoàn ĐBQH tỉnh Thái Nguyên thì ấn tượng đặc biệt về nữ Chủ tịch QH trong các phiên chất vấn. Theo bà Hải, bà đặc biệt ấn tượng sự điều hành của nữ Chủ tịch trong các phiên chất vấn. Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân đã điều hành rất mạch lạc, rất dễ theo dõi và đã nêu ra vấn đề cũng như giải quyết vấn đề rất khoa học, linh hoạt được cử tri theo dõi và đánh giá cao.

"Và cá nhân tôi thấy rằng, nữ Chủ tịch Quốc hội có một sự mềm mại, uyển chuyển không gây sự căng thăng trong phiên chất vấn nhưng kết quả vẫn đạt được như mong muốn. Điều này cũng thể hiện đặc tính của người phụ nữ Việt Nam là “lạt mềm buộc chặt”, nhiều nội dung chất vấn rất là gay gắt nhưng lại dịu xuống và đi đến kết quả cuối cùng là giải quyết được vấn đề", bà Hải bày tỏ.

Bà Nguyễn Thị Kim Ngân luôn được tín nhiệm cao trong Quốc hội. Cả 2 lần Quốc hội lấy phiếu tín nhiệm (năm 2013, 2014 ), bà Ngân đều dẫn đầu danh sách được tín nhiệm. Năm 2013, bà đạt 372 phiếu "tín nhiệm cao" và năm 2014 đạt 390 phiếu "tín nhiệm cao". Nguyên Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng rất hài lòng và đặt niềm tin vào bà Nguyễn Thị Kim Ngân – người kế nhiệm: "Tôi hài lòng và đặt niềm tin vào người kế nhiệm", ông chia sẻ với báo chí.

Trong suốt nhiệm kỳ Quốc hội 2016-2021, hình ảnh điều hành Quốc  hội của Chủ tịch Quốc hội khóa XIV Nguyễn Thị Kim Ngân đã để lại ấn tượng sâu sắc với các đại biểu Quốc hội, cử tri và Nhân dân cả nước.

Khi kết luận phiên thảo luận của Quốc hội ngày 26/3 về báo cáo công tác nhiệm kỳ khóa XIV của Quốc hội; các Báo cáo công tác nhiệm kỳ khóa XIV của UBTVQH, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân đã nhấn mạnh, Quốc hội khóa XIV là một nhiệm kỳ thành công, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, với những thành tựu và dấu ấn nổi bật; tiếp tục gần dân, sát dân, có nhiều đổi mới, cải tiến, nâng cao chất lượng, hiệu quả trên tất cả các lĩnh vực, lập pháp giám sát, quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước cũng như hoạt động ngoại giao Nghị viện.

45ctqh2-1770853455.jpg
Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân thăm và làm việc với cán bộ, lãnh đạo, công nhân, viên chức, người lao động tại Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ; thăm, chúc sức khoẻ bà Ngô Thị Huệ – Phu nhân Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh. ↵

Các cơ quan Quốc hội đã nỗ lực đoàn kết, đổi mới, chủ động phối hợp chặt chẽ với các cơ quan Chính phủ, các cơ quan hữu quan hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao. Các đại biểu Quốc hội đã luôn thể hiện bản lĩnh, nêu cao tinh thần trách nhiệm trước cử tri và nhân dân; lắng nghe, phản ánh đầy đủ, kịp thời ý chí, nguyện vọng của nhân dân; phát huy trí tuệ, đóng góp vào thành công chung của Quốc hội.

Theo Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân, nhiệm kỳ Quốc hội khóa XIV bước đi trên con đường không có trải hoa hồng, nhưng Quốc hội vẫn thành công,  là 1 nhiệm kỳ đã để lại những dấu ấn nổi bật, là những năm tháng không thể nào quên. Từng đại biểu Quốc hội, từng Đoàn đại biểu Quốc hội đã trải qua những công việc rất trách nhiệm trước cử tri và nhân dân trong suốt 5 năm qua.

“Chúng ta có quyền tự hào về những đóng góp của chúng ta, của từng đại biểu Quốc hội, từng Đoàn đại biểu Quốc hội, từng cơ quan của Quốc hội đã thực hiện đúng lời hứa với cử tri, đó là chúng ta hành động vì lợi ích của nhân dân, vì lợi ích của quốc gia, dân tộc. Quốc hội khóa XIV đã để lại một nền tảng vững chắc cho khóa XV và các khóa tiếp theo”, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân nhấn mạnh.

Lập pháp và Giám sát: Thể chế hóa Hiến pháp 2013, xây dựng hệ thống pháp luật đồng bộ, chú trọng các dự án luật quan trọng. Nâng cao chất lượng phiên chất vấn, giải trình về các vấn đề nổi cộm (môi trường, giáo dục).

Điều hành khoa học: Điều hành các kỳ họp mạch lạc, linh hoạt, kết hợp sự quyết đoán với phong thái mềm mại, đằm thắm.

Ngoại giao Nghị viện: Đẩy mạnh đối ngoại, khẳng định vai trò chủ động của Quốc hội Việt Nam trong cộng đồng quốc tế, nâng cao vị thế quốc gia.

Vai trò người đứng đầu: Là Chủ tịch Hội đồng Bầu cử Quốc gia (kỳ họp thứ 9), đóng vai trò quan trọng trong việc chuẩn bị, tổ chức các kỳ họp và củng cố niềm tin của cử tri.

Quá trình công tác của đồng chí Nguyễn Thị Kim Ngân

Từ tháng 8/1975 - 02/1976: Nhân viên Văn phòng Ban Kinh tài khu 8

Từ tháng 3/1976 -7/1978: Giải thể Khu, chuyển về Văn phòng Ty Tài chính Bến Tre

Từ tháng 8/1978 - 6/1983: Cán bộ Phòng Tài vụ - Thu quốc doanh

Tháng 6/1983: Được bổ nhiệm Phó phòng Tài vụ - Thu quốc doanh

Từ tháng 7/1983 - 4/1987: Phó phòng Tổ chức – Hành chính – Tổng hợp

Từ tháng 5/1987 - 9/1990: Phó Giám đốc Sở Tài chính – Vật giá; Phó Bí thư Đảng ủy cơ quan

Từ tháng 10/1990 - 9/1991: Quyền Giám đốc Sở Tài chính – Vật giá, Bí thư Đảng ủy; Ủy viên Ban chấp hành Đảng ủy Liên cơ; Ủy viên Ban chấp hành Liên đoàn lao động tỉnh

Từ 10/1991 - 3/1995: Tỉnh ủy viên, Giám đốc Sở Tài chính – Vật giá, Bí thư Đảng ủy; Ủy viên Ban chấp hành Đảng ủy Liên cơ; Ủy viên Ban chấp hành Liên đoàn lao động tỉnh

Từ tháng 4/1995 - 3/2001:  Thứ trưởng Bộ Tài chính; Ủy viên Ban Cán sự Đảng

Từ năm 1996 - 2002: Bí thư Đảng ủy cơ quan Bộ, Ủy viên Ban thường vụ Đảng ủy Khối cơ quan kinh tế Trung ương

dsc9383-1770853564.jpg
Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân thăm và làm việc tại An Giang. Ảnh Tư liệu.

Từ tháng 4/2001 - 8/2002: Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa IX; Thứ trưởng Bộ Tài chính; Ủy viên Ban cán sự Đảng, Bí thư Đảng ủy cơ quan Bộ; Ủy viên Ban thường vụ Đảng ủy Khối cơ quan kinh tế Trung ương

Tháng 9/2002 - 2/2006: Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa IX; Bí thư tỉnh ủy Hải Dương

Tháng 3/2006 - 4/2006: Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X; Thứ trưởng Bộ Tài chính

Tháng 5/2006 - 7/2007: Ủy viên Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa X; Bí thư Ban cán sự Đảng, Thứ trưởng Bộ Thương mại

Tháng 8/2007 - 1/2011: Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X; Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và xã hội, Bí thư Ban Cán sự Đảng

Tháng 1/2011 - 7/2011: Bí thư Trung ương Đảng khóa XI; Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, Bí thư Ban Cán sự Đảng

16c-ctqh-phuong3-1770853705.jpg
Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân thăm, tặng quà Trung tâm điều dưỡng người có công tỉnh Quảng Ngãi. Ảnh Trọng Đức.

Tháng 7/2011 - 5/2013: Bí thư Trung ương Đảng khóa XI; Phó Chủ tịch Quốc hội

Đại biểu Quốc hội khóa XII, XIII

Tháng 5/2013 - 01/2016: Ủy viên Bộ Chính trị khóa XI; Phó Chủ tịch Quốc hội

Tháng 1/2016 - 3/2016: Ủy viên Bộ Chính trị khóa XII; Phó Chủ tịch Quốc hội

Ngày 31/3/2016: Tại kỳ họp lần thứ 11 Quốc hội khóa XIII, được tín nhiệm bầu giữ chức vụ Chủ tịch Quốc hội nhiệm kỳ 2011 – 2016.

Ngày 22/7/2016: Tại kỳ họp lần thứ nhất Quốc hội khóa XIV, được tín nhiệm bầu tái cử giữ chức vụ Chủ tịch Quốc hội nhiệm kỳ 2016 – 2021.

Ngày 30/3/2021: được Quốc hội biểu quyết thông qua Nghị quyết miễn nhiệm chức vụ Chủ tịch Quốc hội và Chủ tịch Hội đồng bầu cử quốc gia.

Nguyên Thảo (st)