Sáng 26/10, Quốc hội thảo luận tại tổ về dự Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC&CNCH); dự Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia.

Quy định phải rõ, chặt chẽ, khả thi
Phát biểu tại tổ Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu rõ, hai dự luật này đều liên quan trực tiếp đến an ninh quốc gia, sự an toàn của người dân và đặc biệt là sự phát triển đất nước. Do vậy yêu cầu đặt ra là phải phòng ngừa sớm, quản lý đúng trách nhiệm, tạo thuận lợi cho hoạt động hợp pháp của người dân, các tổ chức. Quy định phải rõ, chặt chẽ, khả thi.
Về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật PCCC&CNCH, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước bày tỏ đồng tình với hướng cắt giảm các thủ tục hành chính.
Những nội dung đã được thực hiện theo nghị quyết của Chính phủ cần được đánh giá để hoàn thiện luật. Cải cách phải giảm phiền hà, nâng cao khả năng kiểm soát an toàn và hai yếu tố này phải đi liền với nhau, không thể buông lỏng, coi nhẹ.
Với các quy định giảm thủ tục về vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, phải đi cùng với khả năng kiểm soát đối tượng và quá trình lưu thông. Bãi bỏ giấy phép kinh doanh công cụ hỗ trợ phải gắn với việc kiểm tra các điều kiện còn phải tuân thủ, bởi đây là loại hàng hóa đặc biệt, đặc thù. “Bỏ giấy phép nhưng không được bỏ trống trách nhiệm quản lý" - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói.
Với các quy định chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm về PCCC, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, điều rất quan trọng là phải ngăn ngừa được nguy cơ nguy hiểm trước khi xảy ra cháy.

Mặt khác, bỏ thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu của cơ quan Nhà nước không có nghĩa là bỏ trách nhiệm nghiệm thu của chủ đầu tư, chủ sở hữu trước khi đưa công trình, phương tiện vào sử dụng. Trong đó, phải xác định rõ trách nhiệm của chủ đầu tư, tư vấn, thi công, giám sát trong xác nhận chất lượng thực tế, xử lý nghiêm việc xác nhận sai, làm giả hồ sơ để nghiệm thu. “Khi cải cách hành chính thì ngay từ bước ban đầu phải làm rất nghiêm túc", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý.
Bên cạnh đó, khi có vi phạm phải khắc phục nguy cơ, xác định trách nhiệm bồi thường theo pháp luật và giải quyết quyền lợi của người bị thiệt hại. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, cần quy định rõ điều này.
Công trình có nguy cơ cao, đông người phải được giám sát kịp thời. Cơ sở chấp hành tốt cần giảm kiểm tra không cần thiết. Phải duy trì an toàn trong suốt quá trình sử dụng, nhất là khi cải tạo, thay đổi công năng hoặc sửa chữa, cơi nới.
Một vấn đề nữa được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm lưu ý, cần tháo gỡ vướng mắc cho các cơ sở cũ chưa đáp ứng được yêu cầu PCCC phải gắn với các giải pháp an toàn, phân loại, hướng dẫn giải pháp kỹ thuật khả thi.
Về dự Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị, phải xác định đúng công trình cần được bảo vệ, mức độ bảo vệ và trách nhiệm đề xuất.
Mặt khác, bảo vệ công trình phải bảo đảm khả năng vận hành liên tục và khả năng khôi phục khi có sự cố; phải kiểm soát chặt chẽ việc thực hiện theo thẩm quyền. Đặc biệt, phải bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân trong phạm vi bảo vệ công trình…

“Cần rõ việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, xử lý thỏa đáng các hoạt động hợp pháp hình thành trước khi xác lập phạm vi bảo vệ. Bảo vệ công trình phải có sự đồng thuận, tham gia của nhân dân. Điều đó rất quan trọng, không được tách rời vai trò của nhân dân, vì chỉ có nhân dân mới bảo vệ tốt công trình” – Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nói.
Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung 12 điều của Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, cụ thể:
Một là, bãi bỏ thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy và chữa cháy và thực hiện công tác hậu kiểm kết hợp với kiểm tra việc chấp hành quy định của pháp luật về nghiệm thu về phòng cháy và chữa cháy của chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình, chủ phương tiện giao thông.
Hai là, bỏ thủ tục cấp phép trước khi lưu thông trên thị trường đối với phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ và vật liệu, cấu kiện ngăn cháy, chống cháy và quản lý phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ theo quy định của pháp luật về chất lượng sản phẩm, hàng hóa.
Ba là, sửa đổi, bổ sung một số điểm về mặt kỹ thuật để bảo đảm tính thống nhất với các luật có liên quan.

Trình bày báo cáo tóm tắt thẩm tra dự án Luật, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại, Thượng tướng Lê Tấn Tới nêu rõ: Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại nhất trí về sự cần thiết ban hành Luật như Tờ trình của Chính phủ nêu. Nội dung dự thảo Luật cơ bản phù hợp với các quy định của Hiến pháp năm 2013, cơ bản bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất với hệ thống pháp luật hiện hành; bảo đảm tính tương thích với các điều ước quốc tế có liên quan mà Việt Nam là thành viên.
Hồ sơ dự án Luật được Chính phủ chuẩn bị đầy đủ đúng quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, trình tự thủ tục đúng quy định, đủ điều kiện trình Quốc hội xem xét và thông qua tại Kỳ họp thứ hai này.
Về phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng của dự thảo Luật, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại, Thượng tướng Lê Tấn Tới cho biết Ủy ban nhận thấy dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung lần này không làm thay đổi phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng của 2 luật hiện hành.
Ủy ban nhất trí về sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ. Tuy nhiên đề nghị: Rà soát đảm bảo tính thống nhất giữa các nội dung sửa đổi khi bỏ trường hợp thu hồi và bãi bỏ giấy phép kinh doanh công cụ hỗ trợ.

Làm rõ các điều kiện thực hiện khi rút ngắn thời gian cấp phép kinh doanh tiền chất thuốc nổ và xuất nhập khẩu tiền chất thuốc nổ xuống còn 3 ngày làm việc. Xác định rõ điều kiện, trách nhiệm của tổ chức, doanh nghiệp, cơ chế kiểm tra, xử lý vi phạm khi bãi bỏ thủ tục cấp giấy phép kinh doanh công cụ hỗ trợ; đồng thời bổ sung quy định chuyển tiếp đối với các giấy phép đã được cấp trước đây.
Ủy ban tán thành về sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ. Tuy nhiên đề nghị: Quy định rõ trách nhiệm pháp lý của chủ đầu tư, chủ sở hữu, người đứng đầu cơ sở, hộ gia đình và chủ phương tiện giao thông trong việc tuân thủ thiết kế ban đầu về phòng cháy, chữa cháy, cũng như duy trì các điều kiện an toàn so với tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật.
Đồng thời, xác định rõ chủ thể quyết định đưa phương tiện giao thông vào sử dụng và năng lực của đơn vị tư vấn, nghiệm thu độc lập nhằm ngăn ngừa rủi ro cháy, nổ. Bổ sung cơ chế tháo gỡ vướng mắc cho các tỉnh, thành phố sau sáp nhập để thuận lợi thực hiện quy định đối với các cơ sở hiện hữu chưa đảm bảo yêu cầu về phòng cháy, chữa cháy; cho phép áp dụng các giải pháp kỹ thuật nâng cao an toàn theo luật định. Hoàn thiện khung pháp lý khi chuyển đổi từ tiền kiểm sang hậu kiểm để đảm bảo tính khả thi, và rà soát kỹ các điều khoản chuyển tiếp để tránh phát sinh khoảng trống pháp lý.