Trong suốt quá trình đấu tranh vì độc lập tự do của dân tộc, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn chăm lo xây dựng lực lượng cách mạng, đó không chỉ là lực lượng trực tiếp giải quyết những nhiệm vụ hiện tại, mà còn là đội ngũ kế cận, nguồn nhân lực bổ sung có đủ năng lực để kế thừa và phát triển sự nghiệp của những thế hệ đi trước. Trong bản Di chúc, Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn kĩ mọi việc đối với Đảng, với Nhân dân, trong đó Người đã dành một phần để căn dặn định hướng về việc đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực cho đất nước: “Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là một việc rất quan trọng và rất cần thiết”.
Điều gây xúc động lòng người là trước lúc đi xa, trong Bản Di chúc để lại, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dành niềm tin tưởng mãnh liệt đối với thế hệ thanh niên của đất nước. Đồng thời Người căn dặn và định hướng cụ thể về việc đào tạo nguồn nhân lực: “Đoàn viên thanh niên ta nói chung là tốt, mọi việc đều hăng hái xung phong, không ngại khó khàn, có chí tiến thủ. Đảng cần phải chàm lo giáo dục đạo đức cách mạng cho họ, đào tạo họ thành những người thừa kế xây dựng chủ nghĩa xã hội vừa “hồng” vừa “chuyên”.
Thực tế cho thấy, sự nghiệp cách mạng là một quá trình lâu dài, phải trải qua nhiều giai đoạn khác nhau, phải giải quyết nhiều nhiệm vụ và đòi hỏi sự hy sinh, cống hiến quên mình của nhiều thế hệ cách mạng. Bởi vậy, Đảng và Nhà nước cần phải có chính sách đào tạo hợp lý nhằm trang bị cho thế hệ sau những yếu tố cần thiết, trở thành những con người vừa “hồng”, vừa “chuyên”, có đủ năng lực tiếp nhận và giải quyết công việc khi được giao nhiệm vụ.
Nếu thiếu lực lượng kế cận xứng đáng thì chẳng những sự nghiệp cách mạng sẽ gặp khó khăn, mà ngay cả những thành quả đã gặt hái được cũng khó có thể gìn giữ.
Những nhìn nhận, đánh giá và định hướng của Chủ tịch Hồ Chí Minh đối với công tác đào tạo bồi dưỡng nguồn nhân lực cho thấy niềm tin tưởng của Người vào trí tuệ, sự sáng tạo và tinh thần nhiệt huyết của tuổi trẻ. Tuy vậy, Người vẫn nhắc nhở phải đào tạo cho được nguồn lực thực sự chất lượng, có lập trường chính trị, đạo đức tốt, giỏi chuyên môn nghiệp vụ và có kỷ luật để phục vụ sự nghiệp cách mạng của dân tộc. Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nói: Nếu đào tạo một mớ cán bộ nhát gan dễ bảo “đập đi hò đứng”, không dám phụ trách, như thế là một việc thất bại cho Đảng.
Nhận thấy thế hệ thanh niên chính là chủ nhân tương lai và là nhân tố góp phần quan trọng đối với sự tồn vong của đất nước, Chủ tịch Hồ Chí Minh xác định: “Nước nhà thịnh hay suy, yếu hay mạnh một phần là do thanh niên”. Người khẳng định, muốn thức tỉnh dân tộc phải thức tỉnh thanh niên, vì thanh niên là một bộ phận quan trọng của dân tộc.
Chủ tịch Hồ Chí Minh coi sự lớn mạnh, trưởng thành của tuổi trẻ là thành công của Đảng, là thắng lợi của sự nghiệp cách mạng, là sự trường tồn phát triển của xã hội. Bởi vậy, lúc sinh thời Người đã dày công chăm lo giáo dục, rèn luyện thanh niên trở thành những con người mới của xã hội, chuẩn bị những tiền đề vững vàng để thanh niên sẵn sàng đón nhận sứ mệnh làm chủ nước nhà.
Chủ tịch Hồ Chí Minh định hướng việc “Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau” đã thể hiện rõ nét tư tưởng, tình cảm, sự chăm lo của Người đối với sự phát triển của đất nước. Điều này thể hiện sự vĩ đại, sâu sắc trong tầm nhìn của lãnh tụ Hồ Chí Minh. Với tư tưởng này, Người không chỉ thấy hiện tại mà còn thấy cả tương lai, không chỉ dành tâm huyết trước mắt cho sự nghiệp cách mạng mà còn chăm lo vun trồng cho cái gốc của sự nghiệp cách mạng được thực sự vững bền và ngày càng phát triển.
Thực hiện lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm đến công tác đào tạo nhân lực và tìm kiếm sử dụng nhân tài trong các lĩnh vực. Thanh niên luôn được đặt ở vị trí trung tâm trong chiến lược bồi dưỡng, phát triển nguồn nhân lực.
Đảng và Nhà nước ta đã tăng cường giáo dục lý tưởng, đạo đức cách mạng, lối sống văn hóa, ý thức công dân để hình thành thế hệ thanh niên có phẩm chất tốt đẹp, có khí phách và quyết tâm hành động thực hiện thành công sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước; tạo cơ hội cho thanh niên được học tập, không ngừng nâng cao trình độ, có tri thức và kỹ năng, vươn lên ngang tầm với thanh niên các nước tiên tiến trong khu vực và trên thế giới.
Trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, quán triệt quan điểm và định hướng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Hội nghị lần thứ bảy Ban Chấp hành Trung ương khóa X đã ban hành Nghị quyết về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên (ngày 25/7/2008), trong đó xác định rõ: Thanh niên là rường cột của nước nhà, chủ nhân tương lai của đất nước, là lực lượng xung kích trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, một trong những nhân tố quyết định sự thành bại của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, hội nhập quốc tế và xây dựng chủ nghĩa xã hội.
Trước sự quan tâm, chăm lo và kỳ vọng lớn lao của Đảng, Nhà nước và Bác Hồ kính yêu, hơn bao giờ hết, thế hệ thanh niên cần phải nhận thức rõ vai trò và trách nhiệm của mình để không ngừng tu dưỡng học tập, nghiên cứu, lao động sáng tạo trong các lĩnh vực, phấn đấu trở thành nguồn lực chất lượng thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế, xã hội, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam. Để làm tròn nhiệm vụ của mình, thanh niên phải cố gắng nhiều hơn nữa, tiến bộ hơn nữa, tích cực rèn “đức”, luyện “tài”, chủ động trang bị các kỹ năng đáp ứng yêu cầu của đời sống xã hội.
Trong bối cảnh hội nhập quốc tế hiện nay, thanh niên Việt Nam được đánh giá là cần cù, nhiều sáng kiến, có trình độ văn hóa, chuyên môn và tay nghề, ý chí và nghị lực không thua kém thanh niên các nước. Tuy nhiên, thanh niên nước ta còn thua kém các nước tiên tiến về kỷ luật lao động, kỹ năng làm việc nhóm, kỹ năng tham gia các hoạt động quốc tế, năng lực giao tiếp quốc tế còn nhiều hạn chế, nên thiếu sự chia sẻ. Trước tình hình đó, đòi hỏi đội ngũ thanh niên phải chủ động, tích cực học tập và rèn luyện, lao động và sáng tạo; xung phong trong mọi lĩnh vực, hăng hái nhiệt tình, kiên quyết không sợ khó, không sợ khổ trong mọi hoàn cảnh.
Trước xu thế mới, Đảng và Nhà nước ta cũng đã có những nghiên cứu, tính toán cân nhắc trong việc thay đổi chính sách đào tạo, bồi dưỡng nói chung và chính sách đào tạo, bồi dưỡng thanh niên nói riêng. Một trong những trụ cột quan trọng của xu thế hiện tại là nhân tài, vì thế việc tạo ra môi trường đào tạo, nuôi dưỡng và thu hút thanh niên tài năng là điều cấp thiết đối với Việt Nam hiện nay.
Tại Đại hội XI, Đảng ta đã nêu ra những tiêu chí, những chuẩn mực của con người Việt Nam trong giai đoạn hiện nay cần phải chăm lo xây dựng để có nguồn nhân lực chất lượng cao. Những chuẩn mực đó là: “Xây dựng con người Việt Nam giàu lòng yêu nước, có ý thức làm chủ, trách nhiệm công dân, có tri thức, sức khỏe, lao động giỏi, sống có văn hóa, nghĩa tình, có tinh thần quốc tế chân chính. có khả năng sáng tạo và ứng dụng khoa học - công nghệ vào quá trình lao động sản xuất và quản lý”.
Thực tế cho thấy, việc đào tạo nguồn nhân lực nói chung và phát triển nhân lực chất lượng cao nói riêng không chỉ là trách nhiệm của riêng ngành nào, mà đó là trách nhiệm của toàn xã hội, là trách nhiệm của các cấp, các ngành. Muốn nguồn nhân lực của chúng ta tự tin và phát triển toàn diện, đòi hỏi Đảng, Nhà nước, Chính phủ cần phải có chiến lược, kế hoạch thực hiện một cách nghiêm túc và cụ thể, phải có các hoạt động thiết thực hỗ trợ, đào tạo nguồn lực có kỹ năng, kỷ luật, có tác phong lao động công nghiệp và nếp sống văn minh.
Chúng ta chỉ có thể làm tốt nhiệm vụ này khi những người đứng đầu các Bộ, ban, ngành, lãnh đạo các địa phương, các đơn vị đều phải xác định rõ tầm quan trọng của yếu tố nhân lực đối với sự cường thịnh của đất nước, từ đó họ phải là những người đầu tiên có tinh thần trách nhiệm và thực sự tâm huyết đối với việc đào tạo nguồn nhân lực và tìm kiếm nhân tài cho đất nước.
Để làm được như vậy, đòi hỏi mỗi người cán bộ lãnh đạo cần phải thực sự có trí tuệ, có tình yêu thương đất nước, có tấm lòng nhân ái và tinh thần tự tôn dân tộc, nếu ngược lại thì chỉ làm cho đất nước ngày càng tụt hậu, tổ chức chậm phát triển, và thực trạng “nói hay làm dở” sẽ mãi tồn tại.
Chủ tịch Hồ Chí Minh đi xa, nhưng giá trị tư tưởng và định hướng của Người về đào tạo nguồn nhân lực, sử dụng nhân tài trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc đến nay vẫn còn vẹn nguyên giá trị. Định hướng của Chủ tịch Hồ Chí Minh là di sản vô giá, là mục tiêu lớn lao, là nguồn sức mạnh cho thế hệ hôm nay và mai sau vượt qua mọi khó khăn, trở ngại, nhằm xây dựng “một nước Việt Nam hoà bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh, và góp phần xứng đáng vào sự nghiệp cách mạng thế giới” như mong muốn cuối cùng của Người trước lúc đi xa.
