Một trong những điểm đáng chú ý trong kế hoạch của Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội là học sinh sẽ được làm quen với AI ngay từ bậc tiểu học. Tuy nhiên, đây không phải một môn học mới mà được tổ chức dưới dạng chuyên đề, lồng ghép vào kế hoạch giáo dục của nhà trường.
Mỗi học sinh dự kiến có 12 tiết giáo dục AI mỗi năm. Các trường bố trí nội dung trong chương trình học hai buổi mỗi ngày, đồng thời không tổ chức bài kiểm tra riêng, không lập sổ điểm và không thu thêm tiền từ phụ huynh.
Chương trình được xây dựng với 4 nhóm nội dung gồm tư duy lấy con người làm trung tâm, đạo đức AI, kỹ thuật và ứng dụng AI, thiết kế hệ thống AI.
Trong đó, phần liên quan đến con người và đạo đức chiếm một nửa thời lượng cốt lõi. Học sinh vì vậy không chỉ được hướng dẫn cách sử dụng công nghệ mà còn phải hiểu những giới hạn và trách nhiệm đi kèm.
Các nội dung như bảo vệ quyền riêng tư, an toàn dữ liệu cá nhân, nhận biết thông tin giả, trách nhiệm khi sử dụng AI và ứng xử văn minh trên môi trường số sẽ được đưa vào quá trình học.
Với học sinh từ THCS, khi sử dụng AI để hỗ trợ làm sản phẩm học tập, các em phải công khai mục đích cũng như phạm vi mà công cụ đã hỗ trợ. Quy định này nhằm phân biệt việc sử dụng AI như một công cụ hỗ trợ với việc để công nghệ làm thay toàn bộ quá trình học tập.
Không có máy tính vẫn có thể dạy AI
Một yêu cầu khác được Hà Nội đặt ra là việc phổ cập AI không được phụ thuộc hoàn toàn vào điều kiện thiết bị của từng trường. Chương trình được chia thành ba mức. Ở mức cơ bản, tất cả các cơ sở giáo dục đều phải thực hiện và có thể tổ chức bằng những hình thức không cần phòng máy như đóng vai, xử lý tình huống, thảo luận, thẻ tranh hoặc mô hình giấy.
Những trường có điều kiện tốt hơn sẽ triển khai mức mở rộng. Thành phố dự kiến có ít nhất 50 cơ sở giáo dục tham gia, tập trung vào các hoạt động như câu lạc bộ AI, Robot, STEM và dự án học tập.
Mức chuyên sâu dành cho 4 trường THPT chuyên và ít nhất 10 trường THPT trọng điểm. Học sinh sẽ được tiếp cận sâu hơn với kỹ thuật AI, thiết kế hệ thống và khoa học dữ liệu, trong đó có sự phối hợp của các trường đại học và doanh nghiệp công nghệ.
Việc chia thành các mức độ không nhằm tạo thứ hạng giữa các trường, cũng không được sử dụng cho mục đích thi đua hay quảng bá tuyển sinh.
Siết quy định khi đưa AI vào trường học
Cùng với việc phổ cập AI, Hà Nội đặt ra các yêu cầu chặt chẽ về bảo mật và quản trị công nghệ. Các công cụ, nền tảng AI muốn sử dụng trong trường học phải được kiểm tra theo 8 tiêu chí bắt buộc. Mỗi cơ sở giáo dục cũng phải xây dựng quy tắc sử dụng AI phù hợp với môi trường nhà trường.
Đặc biệt, các trường không được sử dụng chức năng nhận diện danh tính học sinh trong hoạt động dạy học, kiểm tra, đánh giá và quản lý lớp. Dữ liệu cá nhân, hình ảnh, giọng nói hay kết quả học tập của học sinh cũng không được đưa lên những nền tảng chưa được rà soát hoặc sử dụng để huấn luyện mô hình AI.
Phân công đủ giáo viên trước khi triển khai
Để chương trình không dừng ở việc đưa nội dung vào kế hoạch giảng dạy, Hà Nội dự kiến xây dựng mạng lưới ít nhất 300 giáo viên AI cốt cán cấp thành phố. Toàn bộ cán bộ quản lý và giáo viên trực tiếp phụ trách chuyên đề sẽ được bồi dưỡng theo 3 mức độ, với yêu cầu hoàn thành trước ngày 31/10/2026.
Hệ thống học liệu số dùng chung cho 12 khối lớp cũng được xây dựng theo từng giai đoạn. Học liệu phục vụ học kỳ I dự kiến hoàn thành trước ngày 31/1/2027, trong khi bộ học liệu cho toàn bộ 12 khối được đặt mục tiêu hoàn thiện trước ngày 1/9/2027.
Hà Nội đặt mục tiêu đến năm học 2030-2031 có ít nhất 50% cơ sở giáo dục đạt mức triển khai mở rộng. Thành phố cũng sẽ nghiên cứu bộ chỉ số đánh giá năng lực AI và các chính sách phục vụ phát triển giáo dục công nghệ cao.
Như vậy, việc đưa AI vào trường học tại Hà Nội được định hướng theo hai mục tiêu song song vừa giúp học sinh làm quen với công nghệ từ sớm vừa hình thành khả năng sử dụng AI một cách an toàn, có trách nhiệm.
