Sau nhiều năm gây tranh cãi vì các khoản đóng góp đầu năm học, hoạt động của Ban đại diện cha mẹ học sinh có thể sẽ được siết chặt bằng một khung quy định mới.
Bộ Giáo dục và Đào tạo đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư ban hành Điều lệ Ban đại diện cha mẹ học sinh và cơ chế phối hợp giữa gia đình với cơ sở giáo dục. Văn bản này được xây dựng để thay thế Thông tư 55/2011 sau gần 15 năm áp dụng, với hàng loạt quy định mới nhằm làm rõ vai trò của Ban đại diện và hạn chế những bất cập trong việc huy động kinh phí.
Điểm thay đổi đáng chú ý nhất là nguyên tắc mọi khoản hỗ trợ đều phải xuất phát từ sự tự nguyện của phụ huynh. Ban đại diện cha mẹ học sinh sẽ không được đưa ra mức đóng góp bình quân, mức tối thiểu hoặc bất kỳ hình thức vận động nào khiến phụ huynh mặc nhiên phải đóng tiền.
Theo dự thảo, việc một phụ huynh lựa chọn không tham gia đóng góp cũng không thể trở thành căn cứ để ảnh hưởng đến quyền lợi của con em họ. Học sinh không bị phân biệt trong học tập, rèn luyện, khen thưởng hay các hoạt động giáo dục chỉ vì cha mẹ không ủng hộ kinh phí.
Một nội dung khác được Bộ GD&ĐT làm rõ là ranh giới giữa Ban đại diện cha mẹ học sinh và nhà trường. Theo đó, Ban đại diện sẽ không còn được đứng ra thu các khoản thuộc trách nhiệm của cơ sở giáo dục, đồng thời cũng không được tiếp nhận hoặc quản lý các khoản tài trợ dành cho nhà trường. Những hoạt động này phải do cơ sở giáo dục thực hiện theo đúng quy định hiện hành.
Dự thảo cũng khẳng định, khoản kinh phí do phụ huynh tự nguyện hỗ trợ chỉ phục vụ cho hoạt động của Ban đại diện cha mẹ học sinh, không được xem là nguồn thu của nhà trường và càng không thể thay thế trách nhiệm bảo đảm kinh phí hoạt động của cơ sở giáo dục từ ngân sách hoặc các nguồn hợp pháp khác.
Về tổ chức, Ban đại diện cha mẹ học sinh vẫn được bầu tại hội nghị phụ huynh đầu năm của từng lớp. Tùy điều kiện thực tế, mỗi Ban có tối đa 15 thành viên, gồm Trưởng ban, một hoặc nhiều Phó Trưởng ban cùng các thành viên khác.

Ngoài nguồn đóng góp tự nguyện từ phụ huynh, Ban đại diện có thể tiếp nhận sự hỗ trợ từ các tổ chức, cá nhân hoặc những nguồn hợp pháp khác. Tuy nhiên, mọi khoản hỗ trợ đều phải được tiếp nhận và sử dụng đúng mục đích, bảo đảm công khai, minh bạch.
Nếu được ban hành, thông tư mới được kỳ vọng sẽ tạo hành lang pháp lý rõ ràng hơn cho hoạt động của Ban đại diện cha mẹ học sinh, đồng thời khắc phục tình trạng lạm thu, thu hộ và những tranh cãi kéo dài liên quan đến Hội phụ huynh tại nhiều trường học trong thời gian qua.