Theo dự thảo, các khoản thu được xây dựng theo hai nhóm địa bàn gồm khu vực phường và khu vực xã, đặc khu. Đối với các cơ sở giáo dục công lập chưa tự bảo đảm chi thường xuyên, dự thảo đề xuất 7 nhóm dịch vụ phục vụ, hỗ trợ hoạt động giáo dục, gồm: ăn uống, bán trú; đưa đón học sinh; công nghệ và học tập số; hoạt động ngoại khóa, kỹ năng sống; trông giữ học sinh ngoài giờ; các hoạt động phát triển toàn diện cho người học và những dịch vụ hỗ trợ giáo dục khác theo nhu cầu thực tế.
Trong nhóm dịch vụ bán trú, dự thảo quy định mức thu tối đa đối với suất ăn sáng của trẻ mầm non và học sinh tiểu học là 20.000 đồng/ngày; suất ăn trưa và ăn xế là 40.000 đồng/ngày; nước uống 20.000 đồng/tháng. Ngoài tiền ăn, các khoản phục vụ bán trú, quản lý, vệ sinh và trang thiết bị phục vụ học sinh cũng được quy định mức thu tối đa theo từng cấp học và từng địa bàn.
Đối với các hoạt động nhằm phát triển toàn diện người học, dự thảo đề cập nhiều nội dung như lớp năng khiếu, nghệ thuật, thể thao, câu lạc bộ, tin học, ngoại ngữ, giáo dục STEM, giáo dục công dân số và các chương trình chất lượng cao, hội nhập quốc tế. Mức thu được xây dựng theo từng loại hình dịch vụ và từng cấp học, đồng thời phân biệt giữa khu vực phường với khu vực xã, đặc khu.
Riêng đối với các cơ sở giáo dục công lập tự bảo đảm chi thường xuyên hoặc tự bảo đảm cả chi thường xuyên và chi đầu tư, dự thảo quy định hầu hết các khoản thu không vượt quá hai lần mức áp dụng đối với các cơ sở chưa tự bảo đảm chi thường xuyên. Quy định này nhằm tạo cơ sở pháp lý cho các đơn vị chủ động hơn trong tổ chức hoạt động, đồng thời vẫn bảo đảm có khung kiểm soát mức thu.
Điểm đáng chú ý của dự thảo là nhấn mạnh nguyên tắc tự nguyện, công khai và minh bạch. Theo đó, các cơ sở giáo dục phải thống nhất với phụ huynh về mức thu cụ thể trên cơ sở nhu cầu tham gia dịch vụ của học sinh; mức thu phải bảo đảm nguyên tắc thu đủ, chi đủ và phù hợp với điều kiện thực tế của từng địa phương.
Trước khi triển khai, nhà trường có trách nhiệm công khai đầy đủ kế hoạch thu - chi từng khoản để phụ huynh biết và giám sát. Đây được xem là giải pháp nhằm tăng tính minh bạch trong quản lý tài chính trường học, đồng thời hạn chế những băn khoăn của phụ huynh về các khoản thu đầu năm học.
Bên cạnh đó, Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM sẽ thành lập các đoàn kiểm tra việc thu, chi tại các cơ sở giáo dục công lập ngay từ đầu năm học. Những trường hợp thu sai quy định hoặc để xảy ra tình trạng lạm thu sẽ bị chấn chỉnh, xử lý theo quy định. Đáng chú ý, danh sách các cơ sở giáo dục vi phạm sẽ được công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng trong vòng 3 ngày kể từ khi phát hiện.
Việc lấy ý kiến rộng rãi đối với dự thảo được kỳ vọng sẽ giúp hoàn thiện cơ chế quản lý các khoản thu trong trường học theo hướng minh bạch, tạo sự đồng thuận giữa nhà trường và phụ huynh, đồng thời góp phần xây dựng môi trường giáo dục ổn định trước khi năm học 2026-2027 bắt đầu.
