Chiều 12/6, tại Hà Nội, đồng chí Nguyễn Duy Ngọc, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tổ chức Trung ương đã chủ trì Hội nghị khảo sát trực tuyến sơ kết 1 năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền 3 cấp.
Tại Hội nghị, đồng chí Nguyễn Duy Ngọc, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương nêu rõ, thực hiện kế hoạch sơ kết 1 năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền 3 cấp, tiếp theo 2 cuộc khảo sát trực tuyến trước đây, Ban Tổ chức Trung ương tiếp tục tổ chức Hội nghị khảo sát trực tuyến kết nối với 4 điểm cầu tỉnh, thành ủy và 8 điểm cầu xã, phường thuộc các địa phương (Hà Nội, Huế, Vĩnh Long, Điện Biên), đại diện cho các nhóm khu vực đô thị đặc biệt, đô thị, nông thôn, miền núi, miền Bắc, miền Trung, miền Nam nhằm đánh giá thực chất về: Hiện trạng và chất lượng vận hành tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị cấp tỉnh, cấp xã; Về số lượng, năng lực tổ chức thực thi của cán bộ cấp xã…; Góp ý về dự kiến khung tổ chức bộ máy theo 4 trục của cấp tỉnh, cấp xã theo nhóm tỉnh, thành phố (đô thị đặc biệt, đô thị, nông thôn, miền núi) và theo phân loại đơn vị hành chính (nhóm phường, xã trung tâm, đô thị phát triển nhanh; nhóm phường, xã giáp vùng lõi/trung tâm; nhóm xã thuần nông).
Đồng chí Nguyễn Duy Ngọc yêu cầu, cần tiếp tục làm rõ những câu hỏi của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã gợi ý: Bộ máy đã tinh gọn hơn chưa, vận hành có thông suốt hơn không, quyền hạn có rõ hơn không, trách nhiệm cụ thể hơn chưa, phục vụ Nhân dân và doanh nghiệp tốt hơn không, mô hình mới đã tạo nên động lực mới hay chưa? Và quan trọng nhất là có nâng cao được hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả của hệ thống chính trị hay chưa?.
Cần làm rõ công tác xây dựng Đảng, tổ chức cán bộ là yếu tố cốt lõi của quản trị quốc gia. Đổi mới phương thức lãnh đạo cầm quyền của Đảng và nâng cao năng lực tổ chức thực hiện của Đảng, củng cố tổ chức cơ sở Đảng, nâng cao chất lượng đảng viên, đẩy mạnh chuyển đổi số trong công tác Đảng.
Đồng chí Bí thư Đảng ủy phường Điện Biên Phủ cho biết, mô hình chính quyền địa phương hai cấp đã tạo chuyển biến tích cực trong phương thức quản trị và điều hành ở địa phương theo hướng gần dân, sát dân và phục vụ nhân dân tốt hơn. Việc giảm cấp trung gian được rút ngắn quy trình xử lý công việc và tăng tính chủ động, linh hoạt trong hoạt động cho cấp cơ sở, qua đó nâng cao hiệu quả giải quyết công việc và đáp ứng ngay từ dân cư. Vai trò trách nhiệm và tính chủ động của các bộ phận xã được nâng lên rõ nét, trách nhiệm của người đứng đầu được xác định rõ hơn từ nhiệm vụ và trách nhiệm. Mô hình mới góp phần thúc đẩy cải cách hành chính và chuyển đổi số trong hoạt động, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin vào xử lý công việc trên môi trường điện tử, nâng tính công khai, minh bạch trong quản lý điều hành và thực thi nhiệm vụ, chuyển chính quyền phục vụ thay cho chính quyền quản lý.
Thực tế nữa cho thấy, tư duy của cán bộ, công chức có chuyển biến rõ nét, ý thức trách nhiệm và kỷ luật, kỷ cương hành chính được nâng lên, tinh thần đổi mới sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm trong thực thi nhiệm vụ tích cực hơn so với trước đây.
Thảo luận tại Hội nghị, cũng có ý kiến cho rằng, tại cấp xã hiện nay, Phòng Kinh tế thực hiện nhiệm vụ của 4 sở, nhưng thiếu công chức chuyên sâu về quản lý xây dựng, quy hoạch và công thương. Điều này đòi hỏi người đứng đầu cấp phòng phải am hiểu nhiều lĩnh vực mới đáp ứng được nhu cầu nhiệm vụ hiện nay. Trong khi đó, một số nhiệm vụ chuyển tiếp từ cấp huyện cũ cho cấp xã mới hiện nay chưa có hướng dẫn đầy đủ nên khó khăn trong việc triển khai thực hiện, dẫn đến còn nhiều rủi ro trong pháp lý tham mưu và phát sinh những việc phải trao đổi với tỉnh.
Một việc khó nữa là dù quy mô xã hiện nay nhỏ hơn so với cấp huyện trước đây nhưng công việc hành chính, chức năng nhiệm vụ và nhiều lĩnh vực của cấp huyện phân công về cấp xã không giảm về quy mô. Trong khi đó, cấp xã hiện nay vẫn phải thực hiện chức năng nhiệm vụ của cấp xã trước khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, vừa thực hiện chức năng nhiệm vụ của cấp huyện chuyển giao về, nên khối lượng công việc của cấp xã tăng rất nhanh…
Một số kiến nghị Trung ương nghiên cứu tăng phụ cấp cũng như các chế độ chính sách cho cán bộ công chức xã để đảm bảo đáp ứng với cái yêu cầu của công việc hiện tại. Thành phố Huế đề nghị nên có một cơ chế linh hoạt trong xác định tiêu chí về diện tích và dân số để thành lập các đơn vị hành chính. Thêm vào đó nên xem xét thêm về các chỉ số về đánh giá quy mô về kinh tế, đánh giá về quy mô đô thị hóa cũng như là các yếu tố về hạ tầng quản lý ở các địa bàn để có thể xem xét mở rộng địa giới hành chính của các xã phường hiện nay đảm bảo không gian phát triển và đáp ứng yêu cầu về định hướng quy hoạch chung của thành phố cũng như phát triển ở từng vùng. Như vậy mới có một không gian đủ lớn và đủ năng lực để phát triển.
Phát biểu kết luận Hội nghị, đồng chí Nguyễn Duy Ngọc đánh giá cao các ý kiến phát biểu, thảo luận đã nêu rõ những kết quả đạt được, những khó khăn, vướng mắc, điểm nghẽn tại các địa phương, đơn vị đang gặp phải, đồng thời nêu rõ những đề xuất, kiến nghị.
Đồng chí Nguyễn Duy Ngọc nêu rõ, cần phải làm rõ được tổ chức bên trong, vị trí việc làm, biên chế gắn với phân công nhiệm vụ, phân công các thủ tục và phân công dữ liệu, bố trí nguồn lực con người và ngân sách gắn với cả chuyển đổi số. Đồng thời, rà soát rất kỹ các quy định của Đảng, các quy định của Nhà nước và thẩm quyền của địa phương và trực tiếp là cấp xã. Cần quan tâm đến trình độ của cán bộ để đảm bảo làm sao cán bộ về đúng vị trí được đào tạo và có kinh nghiệm; tiếp tục thực hiện nhiệm vụ đào tạo, tập huấn, bồi dưỡng cán bộ.
Liên quan tới mô hình của TP. Hà Nội, đồng chí Nguyễn Duy Ngọc cho biết, các ý kiến cũng khẳng định, việc phân cấp, phân nhiệm vụ, phân thủ tục, dữ liệu, phân nguồn lực và ứng dụng chuyển đổi số bước đầu thực hiện đối chiếu với các phần việc hai cấp của tỉnh và thành phố khảo sát hôm nay cơ bản cũng đã đồng bộ với những việc mà Hà Nội đang làm. Tại mỗi tỉnh có điều chỉnh khác nhau do năng lực cán bộ, do nguồn lực…, nhưng cơ bản là phù hợp với các yêu cầu của văn bản pháp lý hiện nay đã chỉ đạo cho cấp địa phương.
Đồng chí Nguyễn Duy Ngọc nêu rõ, Hội nghị khảo sát hôm nay cho thấy các cơ sở và đơn vị cũng khẳng định, các văn bản pháp lý của chúng ta hiện nay đều phải được rà lại rất kỹ để đảm bảo tất cả văn bản pháp lý đưa ra phải chuẩn, thông suốt và có hiệu lực, hiệu quả. Các thủ tục đã được giao cho cấp nào thì phải đồng bộ và phải xuyên suốt để thủ tục chạy được, gắn liền với nguồn lực được phân công và bố trí.
Đồng chí Nguyễn Duy Ngọc cũng yêu cầu, quá trình xây dựng dữ liệu dân cư đang hoàn chỉnh, các cơ quan thường trực chuyển đổi số ở Trung ương cần nắm rõ lộ trình để điều chỉnh. Đồng thời, phải phân định rõ nhiệm vụ của cấp nào phải làm gì để đảm bảo chất lượng, hiệu quả công việc. Cần xác định nguồn lực về con người và tài chính, những nơi chưa điều tiết được ngân sách thì phải báo cáo với Trung ương.
Đồng chí Nguyễn Duy Ngọc đề nghị cả bốn địa phương căn cứ vào mô hình của TP. Hà Nội sẽ tiếp tục hoàn thiện báo cáo, tiếp tục khảo sát để tổng hợp và đề xuất tại hội nghị sơ kết, để có được mô hình mẫu chuẩn, để mỗi địa phương thực hiện theo từng bước, có lộ trình cụ thể, có nhiệm vụ cụ thể.
