Bed Time Story (Kể chuyện trước giờ đi ngủ) của tác giả Byoungwa Kim là câu chuyện về hai đứa trẻ lớn lên trong hai hoàn cảnh khác nhau nhưng cùng chung một số phận: Không được bước ra khỏi cánh cửa gia đình để tự mình khám phá thế giới.
Một bên là cô con gái của một nữ nghị sĩ quyền lực. Vì mặc cảm trước ngoại hình của con, người mẹ luôn gieo vào đầu cô gái hình ảnh về một thế giới bên ngoài đầy hiểm nguy và những con người xấu xa. Sự bao bọc ban đầu xuất phát từ tình yêu thương dần biến thành sự kiểm soát, khiến cô gái không chỉ bị ngăn cách với thế giới mà còn mang theo mặc cảm về chính mình.
Ở phía đối lập là một người cha nghèo sống cùng cậu con trai bị mù bẩm sinh. Không muốn con đau khổ vì khiếm khuyết của mình, người cha kể cho cậu nghe những câu chuyện về một thế giới tuyệt đẹp. Nhưng thế giới ấy cũng chỉ tồn tại trong lời kể. Cậu bé được bảo vệ khỏi những tổn thương của cuộc sống, đồng thời bị tước đi cơ hội tự mình nhìn nhận và khám phá cuộc đời.
Hai đứa trẻ, một người “mù” về đôi mắt, một người “mù” bởi mặc cảm, cùng bị giữ lại trong những giới hạn mà người lớn dựng lên. Và rồi, cả hai đều tìm cách bước ra. Khi những câu chuyện trước giờ đi ngủ trở thành “nhà tù”.
Điểm đáng chú ý của Bed Time Story nằm ở cách tác phẩm không tạo ra một cuộc đối đầu đơn giản giữa cha mẹ và con cái. Những người cha, người mẹ trong vở không phải những nhân vật chỉ biết áp đặt. Họ yêu thương con, muốn bảo vệ con và tin rằng điều mình làm là tốt nhất. Chính vì vậy, sự “giam cầm” trong vở diễn trở nên ám ảnh hơn.
Đạo diễn Dương Thị Thanh Huyền lựa chọn cách tiếp cận vấn đề không bằng những lời phán xét đúng - sai. Thay vào đó, chị đặt các nhân vật vào một thế giới sân khấu nơi tình yêu thương và sự kiểm soát liên tục đan xen. “Người cha, người mẹ liên tục vừa yêu thương vừa kiểm soát, vừa áp đặt vừa giam cầm những đứa trẻ theo cách mà họ cho là yêu thương”, đạo diễn Dương Thị Thanh Huyền chia sẻ. Đó cũng là lý do vở diễn không chỉ kể câu chuyện về hai gia đình cụ thể mà mở rộng thành câu hỏi đối với đời sống hiện đại: Liệu cha mẹ có thể yêu thương con mà không vô tình quyết định thay con cách nhìn thế giới, cách lựa chọn và cách sống?
Trong cách xử lý của đạo diễn, một diễn viên đảm nhận nhiều nhân vật, đồng thời có sự đảo giới tính nhân vật. Người cha có bóng dáng người mẹ và người mẹ cũng mang trong mình hình ảnh của người cha. Những con người tưởng như khác biệt dần trở thành những biến thể của cùng một kiểu yêu thương: Yêu thương nhưng kiểm soát.
Cùng với diễn xuất là sự phối hợp của âm nhạc, ánh sáng, phục trang và chuyển động cảnh trí. Không gian sân khấu vì thế không đơn thuần mô tả một ngôi nhà mà trở thành một thế giới biểu tượng, nơi những giới hạn vô hình được dựng lên quanh con người. Cánh cửa hai mặt của một thế giới Dương Thị Thanh Huyền lựa chọn phong cách dàn dựng tối giản, sử dụng nhiều thủ pháp ước lệ về không gian và thời gian. Trong thế giới ấy, cánh cửa trở thành một hình ảnh có sức gợi đặc biệt. Được tạo nên từ những sợi dây với hai mặt đối lập - một mặt tươi sáng, một mặt tối - cánh cửa vừa là ranh giới giữa trong và ngoài, vừa là biểu tượng của những lựa chọn mà các nhân vật phải đối diện.
Bước qua cánh cửa đồng nghĩa với việc bước vào một thế giới chưa biết. Nhưng không bước qua cũng đồng nghĩa với việc tiếp tục sống trong thế giới được người khác lựa chọn. Đó là nghịch lý nằm ở trung tâm của Bed Time Story: Con người cần tình yêu thương để lớn lên nhưng cũng cần khoảng tự do để trở thành chính mình.
Hai nhân vật trẻ trong vở cuối cùng đã lựa chọn bước ra khỏi căn nhà của cha mẹ. Họ gặp nhau, đồng cảm và yêu nhau. Nhưng tình yêu ấy lại tiếp tục đứng trước những thử thách được tạo ra từ mặc cảm, sợ hãi và những giới hạn mà họ đã mang theo từ gia đình. Khi chàng trai có cơ hội được chữa lành đôi mắt, cô gái lại sợ rằng khi anh nhìn thấy mình, tình yêu sẽ biến mất. Nỗi sợ ấy khiến cô tìm cách ngăn cản anh. Mâu thuẫn xảy ra, hai người chia lìa. Nhưng sau khi được chữa lành, chàng trai vẫn quyết định đi tìm người mình yêu. Hành trình ấy cũng chính là hành trình con người tự bước ra khỏi những câu chuyện mà người khác đã kể về mình. Không trả lời thay khán giả.
Điều đáng nói trong cách dàn dựng của Dương Thị Thanh Huyền là chị không cố gắng đưa ra một đáp án cuối cùng cho câu hỏi cha mẹ đúng hay con cái đúng. “Chúng tôi không bàn câu chuyện đúng hay sai”, nữ đạo diễn nói. Thay vào đó, vở diễn hướng tới một thông điệp rộng hơn: Thế giới của những đứa trẻ giống như một tác phẩm nghệ thuật. Cha mẹ và tình yêu thương của họ không thể thiếu trong tác phẩm ấy, nhưng tình yêu thương không đồng nghĩa với giam cầm, áp đặt. Nhu cầu khám phá thế giới là nhu cầu tất yếu của mỗi con người.
Chính cách để ngỏ ấy tạo ra khoảng trống cần thiết để khán giả tự soi chiếu vào câu chuyện của mình. Đặc biệt, với khán giả trẻ, Bed Time Story không chỉ là câu chuyện về hai nhân vật trên sân khấu. Đó có thể là câu chuyện về những giới hạn mà các em từng gặp phải, những điều cha mẹ quyết định thay, những nỗi sợ mà người lớn vô tình truyền sang con trẻ. Còn với những người làm cha mẹ, vở diễn đặt ra một câu hỏi khác: Trong hành trình bảo vệ con, liệu có khi nào chính tình yêu thương của mình trở thành chiếc lồng?
Bed Time Story cũng cho thấy hướng đi của Trường Đại học Sân khấu - Điện ảnh Hà Nội trong việc đưa sinh viên và nghệ sĩ trẻ tiếp cận thực hành biểu diễn, đồng thời mở rộng không gian giao lưu quốc tế. Vở diễn có sự tham gia của các diễn viên Lê Hiền Anh, Nguyễn Hoàng Tùng và Minh Trà. Đặc biệt, Minh Trà là gương mặt vừa được trao giải Diễn viên xuất sắc với vai Eliza Doolittle trong Pygmalion tại Liên hoan các trường đào tạo sân khấu châu Á lần thứ 8 ở Bắc Kinh, Trung Quốc, tháng 5/2026.
Sau hành trình tại Bắc Kinh của Pygmalion, Bed Time Story tiếp tục đưa sân khấu của Trường Đại học Sân khấu - Điện ảnh Hà Nội đến với Liên hoan Văn hóa sân khấu đa ngôn ngữ Incheon tại Hàn Quốc. Với đạo diễn Dương Thị Thanh Huyền, những chuyến đi như vậy không chỉ đơn thuần là đưa một vở diễn ra nước ngoài. Đó còn là cơ hội để sân khấu Việt Nam tìm kiếm những cách thức hợp tác mới, học hỏi những phương pháp biểu đạt hiện đại và giới thiệu với bạn bè quốc tế những sáng tạo của mình.
Nhưng sau tất cả, điều còn lại của Bed Time Story không nằm ở khoảng cách địa lý mà ở câu hỏi rất gần với mỗi gia đình. Cha mẹ yêu thương con bằng cách bảo vệ con khỏi thế giới. Nhưng đến một lúc nào đó, để trưởng thành, đứa trẻ cần tự mình bước ra ngoài cánh cửa ấy.
Bởi nếu tình yêu thương không trao cho con quyền được khám phá, lựa chọn và trở thành chính mình, thì chiếc lồng dù được tạo nên từ những điều dịu dàng nhất vẫn là một "chiếc lồng".
