Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Thông tư 10/2026/TT-BGDĐT quy định Quy chế văn bằng, chứng chỉ của hệ thống giáo dục quốc dân, có hiệu lực từ ngày 15/4/2026.
Quy chế gồm 23 điều, được xây dựng theo hướng ngắn gọn, bao quát, quy định rõ trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân; đồng thời thay thế toàn bộ các quy định về văn bằng, chứng chỉ trước đây đang được ban hành rải rác ở nhiều văn bản khác nhau.
Thay đổi cách xác nhận tốt nghiệp THCS, phân cấp cấp bằng THPT
Một trong những điểm mới đáng chú ý là thay việc cấp bằng tốt nghiệp trung học cơ sở (THCS) bằng hình thức xác nhận hoàn thành chương trình THCS trong học bạ.
Đối với bậc trung học phổ thông (THPT), quy chế giao hiệu trưởng nhà trường cấp bằng tốt nghiệp thay vì cơ chế như trước đây. Đồng thời, bổ sung bằng trung học nghề và mở rộng phạm vi điều chỉnh sang cả văn bằng, chứng chỉ thuộc giáo dục nghề nghiệp.
Quy chế cũng chính thức bổ sung khái niệm và quy định về văn bằng, chứng chỉ số; quy định cụ thể việc cấp, lưu trữ, chỉnh sửa, thu hồi, hủy bỏ; cấp bản sao từ sổ gốc và quản lý dữ liệu liên quan.
Đẩy mạnh chuyển đổi số, rút ngắn thời hạn cấp bằng
Theo quy định mới, Bộ Giáo dục và Đào tạo xây dựng cơ sở dữ liệu văn bằng, chứng chỉ dùng chung toàn quốc, phục vụ việc cấp văn bằng số, lưu trữ dữ liệu đã cấp và công khai thông tin.
Thông tin trích xuất từ cơ sở dữ liệu có giá trị pháp lý tương đương thông tin trong sổ gốc. Dữ liệu tra cứu từ hệ thống hoặc trên ứng dụng VNeID được sử dụng thay cho bản sao từ sổ gốc trong các giao dịch, xác minh văn bằng.
Thời hạn cấp bằng tốt nghiệp THPT (bản giấy) được rút ngắn từ 75 ngày xuống còn 30 ngày kể từ ngày có quyết định công nhận tốt nghiệp. Đối với văn bằng, chứng chỉ số, thời hạn cấp là 5 ngày. Các thủ tục được quy định theo hướng cắt giảm giấy tờ, ưu tiên giải quyết trên môi trường điện tử và không yêu cầu người dân cung cấp lại thông tin đã có trong cơ sở dữ liệu của cơ quan nhà nước.
Tăng tự chủ, phân định rõ trách nhiệm
Quy chế mới thể chế hóa chủ trương tăng cường tự chủ, tự chịu trách nhiệm của cơ sở giáo dục gắn với kiểm tra, giám sát hiệu quả.
Theo đó, bỏ quy định Bộ Giáo dục và Đào tạo in phôi văn bằng, chứng chỉ; việc in, quản lý phôi văn bằng giấy được phân cấp cho Sở Giáo dục và Đào tạo hoặc cơ quan có thẩm quyền cấp. Bộ tập trung thực hiện chức năng quản lý nhà nước, ban hành quy định và giám sát thực hiện.
Quy chế không quy định mẫu văn bằng đại học, giáo dục nghề nghiệp và mẫu chứng chỉ, chỉ quy định nội dung chính ghi trên văn bằng, chứng chỉ (trừ mẫu bằng tốt nghiệp THPT để bảo đảm thống nhất toàn quốc). Đồng thời, không quy định mẫu sổ gốc, phụ lục sổ gốc hay sổ cấp bản sao, nhằm tăng tính chủ động cho đơn vị cấp.
Ngoài ra, quy chế bổ sung quy định giao cấp phó ký văn bằng, chứng chỉ; giao quyền ký bản sao để giảm tải cho người đứng đầu; đồng thời quy định cách xử lý trong các trường hợp đặc biệt như không còn sổ gốc, cơ quan có thẩm quyền sáp nhập, chia tách, giải thể.
Đối với các tồn đọng liên quan đến bằng tốt nghiệp THCS, Sở Giáo dục và Đào tạo được giao xử lý; UBND cấp xã có trách nhiệm bàn giao sổ gốc và tài liệu liên quan về Sở trước ngày 31/5/2026.
Thông tư 10/2026/TT-BGDĐT được ban hành nhằm thay thế Thông tư 21/2019/TT-BGDĐT và các văn bản liên quan trước đây về quản lý văn bằng, chứng chỉ của hệ thống giáo dục quốc dân.
