Trong hành trình dựng xây và bảo vệ chủ quyền biển đảo, Hải quân nhân dân Việt Nam không chỉ là lực lượng trấn giữ tiền tiêu, mà còn trở thành điểm tựa vững vàng để ngư dân yên tâm vươn khơi, bám biển. Từ tuyên truyền pháp luật, hỗ trợ ngư dân trên bờ đến đồng hành, cứu hộ giữa trùng khơi, hình ảnh những cánh quân phục biển ngày đêm bám sóng đã góp phần khẳng định chủ quyền, giữ vững ngư trường và tạo nền tảng cho phát triển kinh tế biển bền vững trong tình hình mới.
Từ năm 2019, Vùng 2 được giao nhiệm vụ phối hợp cùng các địa phương phát động chương trình mang ý nghĩa chính trị, xã hội sâu sắc này. Năm năm triển khai là năm năm kết tinh ý chí, trách nhiệm và tình cảm của người lính biển đối với nhân dân. Với sự chỉ đạo trực tiếp của Quân chủng Hải quân, sự phối hợp chặt chẽ của các tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu(cũ), Sóc Trăng(cũ), Bạc Liêu(cũ), Bình Thuận(cũ), Tiền Giang(cũ), Trà Vinh(cũ), chương trình đã trở thành nhịp cầu nối giữa nhiệm vụ quốc phòng và phát triển kinh tế biển, góp phần hình thành thế trận quốc phòng toàn dân vững chắc trên biển.
Điểm nổi bật nhất chính là công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức pháp luật cho ngư dân. Trên bến, dưới thuyền, giữa các âu tàu, làng chài hay trùng khơi mênh mông, hình ảnh người lính Hải quân kiên trì phổ biến Luật Biển Việt Nam, Chỉ thị 45/CT-TTg về chống khai thác IUU, hướng dẫn liên lạc qua đài canh Hải quân, kỹ năng sơ cấp cứu… đã trở nên quen thuộc. Nhờ sự bền bỉ ấy, hàng chục nghìn lượt ngư dân được tập huấn, hàng chục nghìn lá cờ Tổ quốc và tài liệu pháp luật được trao tận tay, góp phần giúp bà con đánh bắt đúng pháp luật, giảm thiểu vi phạm vùng biển nước ngoài, một vấn đề nóng bỏng, phức tạp hiện nay.
Điểm tựa của Hải quân không chỉ nằm ở tuyên truyền, mà còn thể hiện ở hỗ trợ toàn diện về vật chất và nhân văn. Vùng 2 đã khám, chữa bệnh cho hàng nghìn lượt ngư dân với tổng giá trị hàng tỷ đồng; trao áo phao, túi thuốc, khẩu trang; xây dựng hàng chục căn nhà tình nghĩa, nhà đồng đội; hỗ trợ học bổng dài hạn cho con em ngư dân nghèo. Những việc làm ấy lan tỏa tinh thần “Bộ đội Cụ Hồ” trên biển, những con người đặt hạnh phúc của dân lên trên hết.
Đặc biệt, trong đại dịch Covid-19, khi đất liền cách ly, khi khó khăn dồn dập, cán bộ chiến sĩ Vùng 2 vẫn không quản hiểm nguy, vượt sóng vận chuyển hàng chục tấn hàng hóa, hỗ trợ hàng nghìn bệnh nhân, sẻ chia mất mát với những gia đình chịu tang. Ở nơi gian nan nhất, người lính biển vẫn là điểm tựa ấm áp nhất.
Song hành với các chương trình dân vận là nhiệm vụ trực tiếp trên biển, nơi Vùng 2 thường xuyên duy trì lực lượng tuần tra, kiểm soát, sẵn sàng chiến đấu ở khu vực DK1 và vùng biển giáp ranh Indonesia, Malaysia. Những con tàu Hải quân vừa thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, vừa trở thành “đài thông tin nổi” giúp ngư dân nắm tình hình, tránh vi phạm, và kịp thời ứng cứu trong các tình huống khẩn cấp. Gần 10.000 lượt tiếp cận, tuyên truyền cho hơn 22.000 lượt ngư dân; hàng trăm vụ hỗ trợ, cứu hộ cứu nạn; hàng chục vụ giải cứu tàu cá bị bắt giữ; hàng nghìn mét khối nước ngọt và lương thực hỗ trợ ngư dân gặp nạn… là những con số biết nói, khẳng định mối quan hệ máu thịt quân với dân trên biển.
Trên những nhà giàn DK1, “pháo đài thép” giữa đại dương, cán bộ, chiến sĩ cũng hoàn thành trọn vẹn sứ mệnh điểm tựa: Xác nhận ngư trường cho hàng nghìn lượt tàu cá, cấp cứu hàng trăm ngư dân, hỗ trợ nước ngọt, sửa chữa tàu thuyền. Mỗi sự hỗ trợ là một nhịp cầu niềm tin, để ngư dân yên tâm lao động trong vùng biển của Tổ quốc, kiên cường khẳng định chủ quyền bằng chính hơi thở cuộc sống.
Không dừng ở đó, Hải quân còn phối hợp với 10 tỉnh phía Nam, các đơn vị, trường học, doanh nghiệp lan tỏa kiến thức pháp luật, bằng chứng chủ quyền; tổ chức các hải trình đưa phóng viên, nhà báo ra thăm nhà giàn, qua đó tăng cường truyền thông biển đảo, tạo sự đồng thuận xã hội trong sự nghiệp bảo vệ chủ quyền.
Những đóng góp ấy khẳng định: Mỗi con tàu Hải quân là điểm tựa cho hàng trăm con tàu ngư dân; mỗi cán bộ chiến sĩ là chỗ dựa tinh thần để bà con vững vàng trước sóng gió. Ngư dân, với kinh nghiệm và lòng quả cảm, trở thành “mắt sáng tai tinh”, là những mũi trinh sát nhân dân, phát hiện hàng trăm mục tiêu, cung cấp thông tin kịp thời cho lực lượng thực thi pháp luật trên biển. Đó là sự gắn kết quân dân, tạo thành thế trận liên hoàn, vững chắc, hiệu quả trong bảo vệ chủ quyền.
Tuy nhiên, trước biến động phức tạp của khu vực và thế giới; trước sự tinh vi của các hình thức vi phạm IUU; trước những yêu sách phi pháp trên Biển Đông… nhiệm vụ “làm điểm tựa cho ngư dân” đòi hỏi sâu hơn, toàn diện hơn. Điều đó yêu cầu tiếp tục quán triệt đường lối của Đảng về chiến lược biển; tăng cường phối hợp Hải quân – Biên phòng – Nông nghiệp – Địa phương; đổi mới hình thức tuyên truyền; nâng cao chất lượng tuần tra, kiểm soát; củng cố hậu cần, kỹ thuật phục vụ ngư dân; mở rộng chương trình đỡ đầu con em ngư dân; phát huy vai trò ngư dân trong thế trận quốc phòng toàn dân trên biển.
Trong không gian biển rộng lớn ấy, Đại tá Đỗ Hồng Duyên – Phó Chính uỷ Vùng 2 Hải quân đã có đánh giá chiến lược sâu sắc: “Vùng biển phía Nam giữ vị trí đặc biệt quan trọng, không chỉ về địa lý chiến lược mà còn về lợi ích kinh tế, quốc phòng và đối ngoại. Đây là khu vực tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp: Ngư trường rộng, mật độ tàu thuyền lớn, tranh chấp chồng lấn, vi phạm IUU gia tăng, cùng những tác động khó lường từ cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn. Trong bối cảnh đó, Hải quân nhân dân Việt Nam nói chung và Vùng 2 nói riêng không chỉ làm nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền mà còn đóng vai trò ‘điểm tựa phát triển’, góp phần nâng cao năng lực quản lý biển, củng cố lòng dân và xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân vững chắc trên hướng Nam của Tổ quốc.” Nhận định ấy không chỉ là lý luận, mà phản ánh thực tiễn: Mỗi hoạt động dân vận, mỗi chuyến tuần tra, mỗi ca cấp cứu giữa đêm đều đang góp phần hình thành “vành đai an ninh mềm”, nơi lòng dân là nền móng.
Khi Hải quân là điểm tựa, ngư dân sẽ yên tâm vươn khơi; khi ngư dân bám biển, chủ quyền sẽ được khẳng định từ thực tiễn; khi quân dân đồng lòng, biển đảo Tổ quốc sẽ trường tồn và phát triển bền vững.Đó là trách nhiệm, là tình cảm và cũng là mệnh lệnh từ trái tim của người chiến sĩ Hải quân trên tuyến biển thiêng liêng phía Nam của Tổ quốc./.
