Chiều xuống ở Hoạt Giang, sân nhà văn hóa xã vẫn còn sáng đèn. Nhóm phụ nữ vừa kết thúc buổi tập văn nghệ vẫn ngồi lại chuyện trò. Ngoài khoảng sân phía trước, vài thanh niên đang thu dọn dụng cụ sau buổi vệ sinh đường làng. Những hình ảnh giản dị ấy đang góp phần giữ lại nhịp sống cộng đồng ở một miền quê đang từng ngày đổi thay theo hành trình xây dựng nông thôn mới nâng cao.
Những năm gần đây, diện mạo nông thôn ở Hoạt Giang có nhiều chuyển biến rõ rệt. Đường làng được bê tông hóa, cảnh quan môi trường sạch đẹp hơn, đời sống vật chất và tinh thần của người dân cũng từng bước được nâng lên. Tuy nhiên, điều tạo nên sức sống lâu dài cho nông thôn mới không chỉ nằm ở những công trình khang trang, mà còn ở việc người dân vẫn giữ được tinh thần đoàn kết và sự gắn bó với cộng đồng của mình.
Ở Hoạt Giang, nhiều hoạt động cộng đồng vẫn được duy trì như một phần quen thuộc trong đời sống hằng ngày. Từ những buổi họp thôn, hoạt động vệ sinh môi trường đến các chương trình văn nghệ, thể thao tại nhà văn hóa, tất cả đều tạo ra không gian để người dân gặp gỡ và gắn kết với nhau.
Khảo sát xã hội học đối với 103 người dân tại địa phương cho thấy, 65% số người được hỏi cho rằng văn hóa cộng đồng có vai trò quan trọng trong xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở; hơn 60% đánh giá đây là yếu tố góp phần giữ gìn bản sắc truyền thống và tăng cường tinh thần đoàn kết cộng đồng. Nhiều người dân cũng cho rằng các hoạt động tập thể đang giúp nâng cao ý thức trách nhiệm đối với quê hương và tạo sự đồng thuận trong xây dựng nông thôn mới nâng cao.
Buổi sáng cuối tuần, nhiều tuyến đường trong xã vẫn có người dân cùng nhau quét dọn, thu gom rác thải hay chỉnh trang cảnh quan. Có người mang theo chổi, người xách cuốc, người già hay thanh niên đều góp một phần việc nhỏ. Những hình ảnh ấy không chỉ giúp nông thôn sạch đẹp hơn mà còn giữ lại tinh thần cộng đồng vốn là nét đẹp lâu đời của làng quê Việt Nam.
Theo kết quả khảo sát, các hoạt động vệ sinh môi trường, phong trào đoàn thể và sinh hoạt tại nhà văn hóa hiện vẫn là những hoạt động tạo sự gắn kết rõ nét giữa người dân địa phương. Khoảng 42,7% người được hỏi cho biết họ thường xuyên tham gia các hoạt động văn nghệ, thể thao và sinh hoạt cộng đồng tại nhà văn hóa xã.
Trong nhịp sống hiện đại hôm nay, khi mạng xã hội và công nghệ đang dần thay đổi cách con người kết nối với nhau, những không gian sinh hoạt cộng đồng ở nông thôn lại càng trở nên quan trọng hơn. Bởi một vùng quê đáng sống không chỉ được tạo nên bởi những con đường rộng hơn hay các công trình mới hơn, mà còn ở việc con người vẫn muốn gắn bó với cộng đồng của mình, vẫn còn tinh thần sẻ chia và trách nhiệm với quê hương nơi mình sinh sống.
Có lẽ, điều làm nên sức sống lâu dài của nông thôn mới không chỉ nằm ở những con đường rộng hơn hay các công trình khang trang hơn, mà còn ở việc con người vẫn còn muốn sống cùng nhau trong một cộng đồng gắn bó, vẫn giữ được tinh thần sẻ chia và trách nhiệm với quê hương mình sinh sống.
Một vùng quê đáng sống không chỉ bởi diện mạo đổi thay, mà còn bởi ở nơi đó, người dân vẫn còn thấy mình thuộc về cộng đồng ấy. Và đó cũng chính là giá trị bền vững nhất mà văn hóa cộng đồng mang lại trong hành trình xây dựng nông thôn mới hôm nay.
