Một khu dân cư gắn bó được nhận biết qua cách người dân cùng giải quyết những việc chung: giữ gìn ngõ phố, chăm lo người già, hỗ trợ trẻ em tới trường hay giúp một gia đình vượt qua khó khăn. Những việc tưởng như nhỏ ấy tạo nên niềm tin giữa người với người. Từ nền tảng đó, Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc trở thành dịp nhìn lại kết quả đã làm được, biểu dương những đóng góp bền bỉ và cùng bàn việc cần làm tiếp theo.
Đưa tinh thần ngày hội vào những việc dân cần
Hướng về mốc 96 năm Ngày truyền thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, việc tổ chức ngày hội ở thôn, bản, tổ dân phố cần giúp người dân hiểu rõ hơn giá trị của sự đoàn kết trong chính cuộc sống của mình. Phần ôn lại truyền thống có ý nghĩa khi gắn với những câu chuyện, con người và công việc cụ thể tại địa phương. Phần hội tạo không gian gặp gỡ, gìn giữ bản sắc văn hóa, để các thế hệ và những người có hoàn cảnh khác nhau thêm hiểu nhau.
Theo Báo điện tử Chính phủ, tại Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc ngày 31/10/2026, người dân khu phố 13, phường Bình Thạnh, TP. Hồ Chí Minh đăng ký thực hiện các công trình thi đua; địa phương đồng thời trao quà, học bổng hỗ trợ người dân và học sinh khó khăn. Những phần việc được xác định ngay tại ngày hội giúp sự chung sức của cộng đồng có mục tiêu cụ thể.

Tại thôn Bồ Bản, xã Hòa Vang, TP. Đà Nẵng, ngày hội diễn ra ngày 5/11/2026 ghi nhận những việc làm như hiến đất mở đường vào đình làng, duy trì hoạt động truyền dạy bài chòi và cùng chuẩn bị đất trồng sen phục vụ du lịch cộng đồng. Đây là những ví dụ cho thấy việc giữ gìn văn hóa có thể gắn với sinh kế và trách nhiệm xây dựng quê hương.
Điều cần quan tâm sau ngày hội là các công trình, phần việc đã đăng ký được thực hiện đến đâu, ai phụ trách, người dân tham gia và giám sát bằng cách nào. Một tuyến đường được làm sạch rồi lại ngập rác, một cam kết hỗ trợ học sinh không được theo dõi đến cùng sẽ khó tạo ra niềm tin lâu dài. Giá trị của ngày hội cần được đo bằng những thay đổi mà người dân có thể nhìn thấy và thụ hưởng.
Bởi vậy, mỗi khu dân cư nên lựa chọn những việc vừa sức, đúng nhu cầu và có khả năng duy trì. Nơi còn hộ khó khăn cần ưu tiên hỗ trợ sinh kế, học tập, chăm sóc sức khỏe. Nơi có nhiều người cao tuổi cần quan tâm hoạt động chăm sóc và trợ giúp thường xuyên. Khu dân cư có đông công nhân, người thuê trọ cần tạo thêm điều kiện để họ tiếp cận thông tin, tham gia sinh hoạt chung và phản ánh những vấn đề thiết thân.
Trong đợt ngày hội đầu tháng 11/2026 tại TP. Hồ Chí Minh, liên khu phố 5, 6, 7, 8 của phường Phú Nhuận được ghi nhận với các hoạt động hỗ trợ học sinh, trao thẻ bảo hiểm y tế cho hộ khó khăn. Tại khu phố 13, phường Bình Lợi Trung, các gia đình khó khăn cũng được nhận quà và những gương người tốt, việc tốt được biểu dương.
Chăm lo an sinh cần đồng thời tạo điều kiện để người được hỗ trợ chủ động vươn lên. Bên cạnh sự giúp đỡ trước mắt, kết nối đào tạo nghề, giới thiệu việc làm, hướng dẫn tiếp cận chính sách và hỗ trợ kỹ năng số có thể mở thêm cơ hội lâu dài. Đó cũng là cách đưa yếu tố phát triển con người vào hoạt động cộng đồng, giúp mỗi người có thêm năng lực tự chăm lo cuộc sống và đóng góp trở lại cho xã hội.
Lắng nghe dân để bồi đắp niềm tin và sự đồng thuận
Đại đoàn kết chỉ có thể trở thành sức mạnh phát triển khi được xây dựng trên nền tảng lòng dân. Đoàn kết bền vững không thể chỉ được tạo nên bằng lời kêu gọi; đồng thuận lâu dài không thể có nếu thiếu niềm tin. Muốn quy tụ sức dân phải chăm lo lợi ích chính đáng của nhân dân, tôn trọng quyền làm chủ, biết lắng nghe và giải quyết kịp thời những vấn đề thiết thân. Mỗi chủ trương lớn chỉ có thể nhận được sự đồng hành rộng rãi khi được giải thích thấu đáo, thực hiện công khai, minh bạch và đặt lợi ích hợp pháp của người dân ở vị trí trung tâm.
Trong phát biểu bế mạc Hội nghị Trung ương 8 khóa XIII, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng nhấn mạnh việc dựa vào dân, lấy dân làm gốc, xây dựng “thế trận lòng dân”, coi “yên dân” là nhân tố quyết định thắng lợi của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Yên dân cần được thể hiện bằng cuộc sống được bảo đảm, quyền lợi chính đáng được tôn trọng và những bức xúc được giải quyết có trách nhiệm.
Phát biểu tại Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc ở phường Thượng Cát, Hà Nội, ngày 14/11/2025, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh sức mạnh đại đoàn kết bắt đầu từ niềm tin và tình người. Tinh thần ấy đặt ra một yêu cầu gần gũi đối với cơ sở: mỗi cuộc gặp dân, mỗi việc giải quyết cho dân đều phải góp phần làm cho quan hệ giữa chính quyền, Mặt trận và nhân dân thêm gắn bó.
Yêu cầu ấy càng có ý nghĩa khi đất nước đang đồng thời thúc đẩy cải cách thể chế, sắp xếp tổ chức bộ máy, xây dựng kết cấu hạ tầng, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và đổi mới mô hình tăng trưởng. Những thay đổi lớn có thể tác động đến công việc, sinh hoạt và lợi ích trước mắt của một bộ phận người dân. Có công trình hôm nay gây bất tiện nhưng ngày mai mở ra không gian phát triển mới; có cuộc cải cách buộc chúng ta rời bỏ thói quen cũ nhưng cần thiết để hình thành một bộ máy hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả hơn. Trong những thời điểm ấy, đồng thuận xã hội chính là một nguồn lực phát triển, song đồng thuận phải được xây dựng bằng đối thoại, trách nhiệm giải trình và kết quả thực chất chứ không thể bằng mệnh lệnh hành chính đơn thuần.
Ngày hội vì thế cần dành không gian thực chất để người dân trao đổi, đề xuất giải pháp cho các vấn đề của khu dân cư. Ý kiến về vệ sinh môi trường, trật tự an toàn, sinh hoạt văn hóa hay việc tiếp cận dịch vụ công cần được tiếp nhận và phản hồi. Với việc vượt thẩm quyền, Ban Công tác Mặt trận có thể tổng hợp, chuyển cơ quan có trách nhiệm và theo dõi kết quả giải quyết. Sự lắng nghe chỉ thuyết phục khi người dân biết kiến nghị của mình đang được xử lý ra sao.

Mặt khác, đại đoàn kết không đồng nghĩa với việc mọi người phải có cùng một cách nghĩ. Một xã hội hơn một trăm triệu dân tất yếu có sự khác biệt về nghề nghiệp, điều kiện sống, lợi ích và góc nhìn. Điều cần thiết không phải xóa bỏ khác biệt mà là tôn trọng khác biệt chính đáng, xử lý hài hòa lợi ích và cùng giữ vững điểm chung lớn nhất: lợi ích quốc gia - dân tộc, tương lai của đất nước và hạnh phúc của nhân dân.
Phát huy dân chủ ở khu dân cư còn đòi hỏi công khai việc huy động và sử dụng các nguồn đóng góp. Người dân cần được biết mục đích, cách thực hiện, kết quả và có điều kiện giám sát. Đóng góp cho việc chung phải phù hợp với hoàn cảnh, trên tinh thần tự nguyện; sự tham gia bằng công sức, sáng kiến hay thời gian cũng cần được trân trọng. Cách làm ấy giúp nuôi dưỡng trách nhiệm cộng đồng mà không tạo thêm áp lực cho người còn khó khăn.
Trong không gian số, việc gìn giữ điểm chung ấy đang đứng trước những thách thức mới. Tin giả, thông tin xuyên tạc, định kiến vùng miền, mâu thuẫn thế hệ hoặc những tranh luận cực đoan có thể bị khuếch đại rất nhanh, làm xói mòn niềm tin và chia cắt cộng đồng. Bởi vậy, bảo vệ khối đại đoàn kết hôm nay còn bắt đầu từ trách nhiệm của mỗi công dân khi sử dụng mạng xã hội: kiểm chứng trước khi chia sẻ, tranh luận trên tinh thần tôn trọng, không xúc phạm hoặc kích động chia rẽ, không để những bất đồng nhỏ che khuất lợi ích lớn của đất nước.
Đối với đội ngũ cán bộ, đảng viên, trách nhiệm nêu gương, gần dân, trọng dân và phục vụ nhân dân có ý nghĩa đặc biệt. Mỗi biểu hiện quan liêu, tham nhũng, lãng phí, vô cảm trước khó khăn của người dân đều có thể làm suy giảm niềm tin; ngược lại, mỗi việc làm công tâm, liêm chính, hiệu quả và vì dân đều góp phần củng cố nền móng của đoàn kết. Muốn “ý Đảng hợp với lòng dân”, đường lối đúng phải được thực hiện bằng một bộ máy có năng lực, trách nhiệm và biết lấy sự hài lòng, cuộc sống tốt đẹp hơn của nhân dân làm thước đo.

Vai trò kết nối của Mặt trận ở cơ sở cần được củng cố bằng khả năng nắm bắt đời sống dân cư. Người làm công tác Mặt trận phải hiểu hộ nào cần giúp đỡ, mâu thuẫn nào cần hòa giải, sáng kiến nào có thể nhân rộng; đồng thời tạo điều kiện để người dân tự quản, cùng chịu trách nhiệm về việc chung. Khi những quan hệ ấy được chăm lo thường xuyên, khối đoàn kết mới có sức bền trước khó khăn và biến động.
Từ một khu dân cư gắn bó có thể hình thành những nguồn lực phát triển lớn hơn. Kinh nghiệm của người cao tuổi, kỹ năng của người trẻ, kiến thức của trí thức và khả năng tổ chức của doanh nhân đều có thể đóng góp cho cộng đồng nếu được kết nối đúng việc. Ngày hội là dịp nhận diện những nguồn lực đó, còn công tác Mặt trận hằng ngày có trách nhiệm duy trì sự hợp tác, để những đóng góp không dừng lại sau một buổi gặp mặt.
Kỷ niệm 96 năm Ngày truyền thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam (18/11/1930 – 18/11/2026) sẽ có thêm ý nghĩa khi mỗi khu dân cư giải quyết được một việc người dân đang mong đợi, mỗi gia đình khó khăn có thêm điểm tựa và mỗi ý kiến chính đáng được lắng nghe. Từ những kết quả ấy, Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc ở các khu dân cư tiếp tục bồi đắp lòng dân, tạo nền tảng để toàn xã hội cùng góp sức xây dựng một Việt Nam vững mạnh và phát triển bền vững.