Cách đây đúng 38 năm, ngày 14/3/1988 đã ghi vào lịch sử dân tộc một khúc tráng ca bất tử. Trong cuộc chiến đấu bảo vệ chủ quyền Tổ quốc tại các bãi đá Gạc Ma, Cô Lin và Len Đao thuộc quần đảo Trường Sa, dù lực lượng và vũ khí còn hạn chế, những người lính biển năm ấy đã chiến đấu với tinh thần “quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh”. 64 cán bộ, chiến sĩ Hải quân nhân dân Việt Nam đã anh dũng hy sinh, máu của các anh đã hòa cùng sóng nước, hóa thân thành những tượng đài sừng sững giữa trùng khơi để bảo vệ vẹn nguyên bờ cõi.
Lực lượng của ta lúc đó chủ yếu là cán bộ, chiến sĩ tàu vận tải và công binh xây dựng đảo. Trong tay họ chỉ có cuốc, xẻng, xà beng và súng bộ binh, nhưng bằng ý chí sắt đá, họ đã mưu trí, sáng tạo và kiềm chế đến mức tối đa để giữ vững chủ quyền. Thế nhưng, đối phương đã ngang nhiên bất chấp công lý, bất ngờ dùng sức mạnh quân sự tấn công, bắn chìm và bắn cháy ba tàu vận tải của ta. 64 người con ưu tú đã vĩnh viễn nằm lại dưới lòng biển sâu, dâng hiến thanh xuân để tô thắm lá cờ Tổ quốc. Những người may mắn trở về, dù tiếp tục cống hiến trong quân ngũ hay đã về với đời thường, vẫn luôn mang trong tim niềm tự hào kiêu hãnh về phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ - Người chiến sĩ Hải quân” không quản ngại hy sinh, gian khổ.
Ngược dòng thời gian về 16 giờ ngày 13/3/1988, khi tàu HQ 604 và HQ 505 vừa cập vị trí tại Cô Lin và Gạc Ma, không khí đã căng như dây đàn. Sáng sớm ngày 14/3, khi các chiến sĩ công binh thuộc Lữ đoàn 83 đang triển khai vật tư lên bãi đá Gạc Ma, tàu chiến đối phương lập tức áp sát uy hiếp. Đến 6 giờ sáng, khi xuồng nhôm chở lính đối phương tràn lên bãi đá, Thiếu úy Trần Văn Phương - Phó Chỉ huy đảo Gạc Ma đã chỉ huy đồng đội kiên quyết bảo vệ lá cờ chủ quyền. Giữa làn đạn hiểm nguy, chiến sĩ Nguyễn Văn Lanh dù bị đâm lê vào vai vẫn ôm chặt cột cờ, giữ cho màu cờ đỏ thắm tiếp tục tung bay giữa biển trời.
Không uy hiếp được ý chí của bộ đội ta, đối phương nã pháo bắn thẳng vào tàu HQ 604. Trong khói lửa mịt mù, Thuyền trưởng Vũ Phi Trừ vẫn bình tĩnh chỉ huy anh em vừa chiến đấu tự vệ, vừa cứu chữa thương binh cho đến khi con tàu chìm dần vào biển cả. Tại bãi đá Cô Lin, Thiếu tá Thuyền trưởng Vũ Huy Lễ và Thuyền phó Võ Tá Du đã đưa ra quyết định lịch sử: Cho tàu HQ 505 mở hết tốc độ lao thẳng lên bãi đá. Con tàu ấy đã trở thành một cột mốc sống, một pháo đài thép khẳng định chủ quyền không thể chối cãi của Việt Nam. Cùng lúc đó, tại đảo Len Đao, tàu HQ 605 dù bị pháo hạm đối phương bắn cháy ca-bin và mạn tàu, các chiến sĩ vẫn kiên cường dập lửa, bảo vệ đảo đến cùng trước khi được lệnh rời tàu để bảo toàn lực lượng.
Cuộc chiến rạng sáng ngày 14/3/1988 đã trở thành một dấu ấn không bao giờ phai mờ trong tâm khảm mỗi người dân đất Việt. Hình ảnh Anh hùng liệt sĩ Trần Văn Phương trước lúc hy sinh đã quấn lá cờ quanh thân mình cùng lời thề: “Không được lùi bước, phải để cho máu mình tô thắm lá cờ Tổ quốc” đã trở thành ngọn đuốc tiếp lửa cho bao thế hệ. Hoàng Sa, Trường Sa mãi là một phần máu thịt thiêng liêng. Mỗi rạn san hô, từng hạt cát, nhành cây nơi đây đều mang hình hài của hồn thiêng sông núi, thấm đẫm mồ hôi và xương máu cha ông.
Hôm nay, mỗi khi những chuyến tàu ra thăm đảo đi ngang qua vùng biển này, nghi thức tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ lại được tổ chức trang trọng. Giữa không gian mênh mông, lòng người như ấm lại bởi dường như linh hồn các anh vẫn đang hiện hữu, vẫn đang cùng quân dân cả nước canh giữ biển trời. Tổ quốc nơi đầu sóng luôn có các anh. Sự hy sinh ấy nhắc nhở những người lính biển hôm nay phải luôn chắc tay súng, ra sức huấn luyện, quyết không để bị động, bất ngờ, sẵn sàng hoàn thành nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển, đảo và thềm lục địa thiêng liêng của Tổ quốc, để Trường Sa mãi mạnh về phòng thủ, đẹp về tình đoàn kết quân dân./.
