TP.HCM đang đặt ra một phương án chưa từng có tiền lệ khi biến xe buýt thành phương tiện công cộng miễn phí cho toàn bộ người dân. Chủ trương này được thống nhất tại hội nghị Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố ngày 1/4, trong bối cảnh áp lực giao thông và ô nhiễm ngày càng gia tăng.
Khác với các chính sách hỗ trợ trước đây chỉ áp dụng cho một số nhóm đối tượng, đề xuất lần này mang tính bao phủ toàn dân. Thành phố kỳ vọng việc “xóa vé” sẽ tạo lực hút đủ mạnh để người dân chuyển dịch từ xe cá nhân sang phương tiện công cộng, phù hợp với định hướng xử lý dứt điểm ùn tắc và ô nhiễm theo chỉ đạo của Tô Lâm.
Hiện ngân sách dành cho xe buýt của TP. HCM khoảng 1.700 tỷ đồng mỗi năm, chủ yếu để trợ giá cho các nhóm ưu tiên. Nếu mở rộng miễn phí toàn diện, con số này sẽ tăng lên khoảng 7.000 tỷ đồng. Dù mức chi lớn, lãnh đạo thành phố cho rằng đây là khoản đầu tư dài hạn, đổi lại là lợi ích về môi trường, giao thông và an sinh xã hội.
Song song với miễn phí vé, hệ thống xe buýt cũng sẽ được “làm mới” toàn diện. TP. HCM hiện có gần 1.800 phương tiện, trong đó khoảng 600 xe điện. Thời gian tới, thành phố dự kiến tăng nhanh tỷ lệ xe thân thiện môi trường, hướng đến xây dựng mạng lưới giao thông xanh và bền vững.
Theo Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang, giá vé không phải yếu tố duy nhất quyết định việc người dân có lựa chọn xe buýt hay không. Điều quan trọng hơn là chất lượng dịch vụ: Xe phải đúng giờ, thuận tiện và đủ độ phủ. Vì vậy, cùng với chính sách miễn phí, ngành chức năng sẽ tổ chức lại mạng lưới tuyến, cải thiện trải nghiệm và nâng cao tính kết nối.
Bên cạnh câu chuyện giao thông, thành phố cũng đồng thời triển khai nhiều giải pháp hỗ trợ khác. Việc miễn phí hạ tầng cửa khẩu đang được tính toán nhằm giảm áp lực chi phí cho doanh nghiệp. Trong lĩnh vực y tế, kế hoạch khám và tầm soát sức khỏe quy mô lớn cho gần 15 triệu người dân dự kiến sẽ được triển khai ngay trong năm 2026.
Ở khía cạnh đô thị, các khu dân cư xuống cấp như Mả Lạng hay khu chợ Gà – chợ Gạo sẽ được đẩy nhanh cải tạo, gắn với phát triển nhà ở xã hội linh hoạt cho người lao động. Tất cả những chính sách này đang được đặt trong một bức tranh lớn hơn như xây dựng cơ chế đặc thù và hoàn thiện hành lang pháp lý riêng cho đô thị đặc biệt, tạo nền tảng cho giai đoạn phát triển tiếp theo của TP. HCM.
