“ Thảo Am An Dưỡng” nơi yên nghỉ của thái giám triều Nguyễn

10:14 16/07/2024

Lường trước được số phận cô quạnh của mình lúc xế chiều nên một số thái giám đã nhiều lần quyên tiền tu bổ, kiến thiết lại chùa nhằm có chỗ náu thân khi về già buộc phải rời cung cấm.

Nhiều du khách đến thăm Huế, thăm đất thần kinh, lăng tẩm nhưng không nhiều người biết đến cung sử của những thái giám vốn là lớp người góp phần quan trọng trong việc cai quản dưới thời các triều đại. Những gì còn lại đối với những thái giám chỉ là chút ngậm ngùi, thương xót cho những kiếp người sống cô độc, chết trong hoang lạnh

Tổ đình Từ Hiếu từ lâu đã trở thành một biểu tượng của lòng hiếu thảo trong lòng người dân Việt với tên gọi nguyên sơ Am An Dưỡng do hòa thượng Tánh Thiên - Nhất Định lập nên vào năm 1843

Theo ghi chép, vào 1893 - đời Vua Thành Thái thứ năm, chùa Từ Hiếu được hoà thượng Cương Kỷ cho trùng tu lớn. Nhiều thái giám tổ chức quyên tiền đóng góp, đồng thời gửi gắm nguyện vọng sau khi chết sẽ được chôn cất tại đây để nương nhờ cửa Phật. Và họ đã được thoả nguyện

Một số thái giám triều Nguyễn có đóng góp tiền để xây cất và trùng tu chùa sau khi chết được chôn tại một nghĩa trang nằm bên phải chùa. Từ đó, chùa Từ Hiếu còn có tên gọi khác là chùa Thái giám

Nghĩa trang thái giám là một khu mộ hình chữ nhật với diện tích gần 1.000m2, có chiều dài 26,03m và rộng 19,05m, được bao quanh bởi bốn bức tường dày 0,79m; cao 1,78m, ở giữa có tấm bia khắc ghi công lao đóng góp của các thái giám

Các ngôi mộ có 3 dãy, hàng thứ nhất mộ to, hàng thứ ba mộ nhỏ hơn hàng thứ hai, các dãy mộ có kích thước và chiều cao khác nhau bởi được sắp xếp theo chức vụ của quan thái giám xưa

Số mộ đếm được là 25 ngôi, có 2 ngôi mộ gió (không có thi hài bên trong). Trong đó, 21 ngôi còn nguyên vẹn, có bia khắc tên tuổi, quê quán, pháp danh, chức vụ và ngày mất. Rõ ràng nhất là bia số 22 (ở dãy trong cùng) có khắc: Hoàng triều Cung giám viện, quảng vụ Nguyễn Hầu, người ở thôn Nhi, xã Hoàng Công, tổng Hoàng Công, huyện Thanh Trì, phủ Thường Tín, tỉnh Hà Nội; mất ngày 15 tháng giêng năm Khải Định thứ V (1920). Nhiều bia mộ khác vẫn còn đọc rõ chữ

Đặc biệt, tại nghĩa trang có một tấm bia ký sắc nằm ở phía mặt tiền. Bia chỉ cao quá 1m, rộng hơn 0,5m nhưng nội dung khiến người đọc không khỏi xót xa: “Nhân nghĩ rằng nếu không lo kể về sau, khi còn sống thì nương nhờ chốn Phật, mà khi chúng ta chết thì biết nương tựa vào đâu? Nhận thấy ở góc thành phía tây nam có một đám đất, lấy gạch xây thành để về sau làm nơi chôn mộ. Ở đó làm một cái am lợp ngói để hằng năm thờ cúng, gần nơi cửa Phật mới là nơi thừa tự lâu dài và ngày thường cùng bằng hữu nếu ai ốm đau có chỗ ra vào dưỡng bệnh, khi nằm xuống có chỗ tống táng”

Cổng chính giữa có đặt một tấm bia đá được dựng từ năm 1901 do Cao Xuân Dục soạn, ghi lại những tâm sự của thái giám triều Nguyễn: “Trong khi sống, chúng tôi tìm thấy ở đây sự yên lặng, khi đau ốm chúng tôi đến lánh mình và sau khi chết được an táng cùng nhau. Sống hay chết, ở đây chúng tôi đều được yên tĩnh”

Một thời vàng son đã khép lại, mỗi khi nhắc đến Huế, nhiều người vẫn còn nhớ khá rõ những giai thoại về các vị vua chúa, quan lại triều Nguyễn. Thế nhưng, nhắc đến thân phận thái giám lại rất ít ai để ý đến

Theo tục lệ, hằng năm cứ đến rằm tháng 11 âm lịch, chùa Từ Hiếu lại tổ chức ngày giỗ chung để tưởng nhớ những người đã mất, trong đó có thái giám triều Nguyễn. Còn những ngày bình thường, khu mộ địa chìm trong lặng lẽ, vắng bóng người qua lại. Mặc dù nằm trong khuôn viên chùa Từ Hiếu, nhưng khách thập phương đa số quan tâm đến cúng bái, hành hương, ít ai để ý đến những ngôi mộ này. Nếu không có các sư chùa, phật tử quét dọn và hương khói thì chắc có lẽ nơi an nghỉ của các vị cũng đã hoá rêu phong theo dòng chảy của thời gian

Võ Việt

Kinh đô Huế Tổ đình từ hiếu Thảo am an dưỡng Khu vực Thanh Hóa - Thừa Thiên Huế

Tạp chí điện tử Nhân lực Nhân tài Việt

Bình luận

Cùng chủ đề

Media

Tuổi trẻ Lữ đoàn 125 và Saigon Co.op ký kết nghĩa: Thắt chặt tình quân dân

Sáng ngày 25/3, tại TP.HCM, Đoàn cơ sở Lữ đoàn 125 (Vùng 2 Hải quân) và Đoàn Thanh niên Saigon...

Media

Hải quân Việt Nam - Trung Quốc hoàn thành tuần tra, huấn luyện liên hợp trên vùng biển Vịnh Bắc Bộ

Sáng ngày 22/3, Biên đội Tàu 015 - Trần Hưng Đạo, Tàu 012 - Lý Thái Tổ cùng đoàn công...

Media

Vùng 2 Hải quân và Tiểu đoàn DK1 đón nhận danh hiệu Anh hùng LLVTND (lần thứ hai)

Chiều 20/3, tại TP. Hồ Chí Minh, Bộ Tư lệnh Vùng 2 Hải quân tổ chức lễ đón nhận danh...

Media

Hàng ngàn học sinh vùng cao nghe lính Đặc công Hải quân kể chuyện biển đảo

Những câu chuyện về chủ quyền thiêng liêng và sứ mệnh của người lính biển đã được Lữ đoàn Đặc...

Media

Cử tri Trường Sa cùng cử tri cả nước tham gia “Ngày hội non sông”

Sáng nay, ngày 15/3/2026, hòa chung không khí của cả nước, Khu vực bỏ phiếu số 14 (đảo Trường Sa)...

Media

Đón Tổ bầu cử sớm trên biển: Hơn 600 lá phiếu từ thềm lục địa phía Nam cập bến an toàn

Sáng 12/3, tại phường Phước Thắng (TP. Hồ Chí Minh), Bộ Tư lệnh Vùng 2 Hải quân phối hợp cùng...

Mới cập nhật

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp gỡ cộng đồng người Việt Nam tại Trung Quốc

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân Ngô Phương Ly cùng Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã đến thăm Đại sứ quán Việt Nam tại Trung Quốc, gặp gỡ cán bộ các cơ quan đại diện và cộng đồng người Việt Nam tại Trung Quốc.

33 giây trước Thông tin

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hội kiến Chủ tịch Chính hiệp toàn quốc Trung Quốc Vương Hộ Ninh

Trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước đến Trung Quốc, chiều 14/4, tại Đại Lễ đường Nhân dân, Thủ đô Bắc Kinh, Trung Quốc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã hội kiến Ủy viên thường vụ Bộ Chính trị Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc, Chủ tịch Chính hiệp toàn quốc Trung Quốc Vương Hộ Ninh.

15 phút trước Thông tin

Thẩm quyền, nhiệm vụ, nghĩa vụ, trách nhiệm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước

Trong hệ thống chính trị, Tổng Bí thư và Chủ tịch nước là hai chức danh lãnh đạo cao nhất của Đảng và Nhà nước.

1 giờ trước Điều cần biết

Lữ đoàn 101 - Đột phá huấn luyện, nâng cao sức mạnh sẵn sàng chiến đấu

Lữ đoàn 101, Vùng 4 Hải quân tập trung đột phá nâng cao chất lượng huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, xây dựng sức mạnh tổng hợp, đáp ứng yêu cầu bảo vệ chủ quyền biển, đảo trong tình hình mới.

11 giờ trước Thông tin

Vùng 4 Hải quân kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống Ngành Quân y

Chiều 14/4, tại phường Bắc Cam Ranh, tỉnh Khánh Hòa, Bộ Tư lệnh Vùng 4 Hải quân tổ chức gặp mặt chúc mừng 80 năm Ngày truyền thống Ngành Quân y (16/4/1946 – 16/4/2026). Chuẩn Đô đốc Nguyễn Anh Tuấn, Tư lệnh Vùng 4 Hải quân dự buổi gặp mặt.

13 giờ trước Thông tin

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thăm Khu mới Hùng An, Trung Quốc

Trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước đến Trung Quốc từ ngày 14 - 17/4, ngày 14/4, sau khi đến sân bay quốc tế Bắc Kinh, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã đến tìm hiểu thực tế quy hoạch và khảo sát tại Khu mới Hùng An, tỉnh Hà Bắc.

13 giờ trước Thông tin

Trong quý II/2026, đưa Bệnh viện Bạch Mai, Việt Đức cơ sở 2 vào hoạt động

Sáng 14/4, Thủ tướng Lê Minh Hưng chủ trì cuộc làm việc với Bộ Y tế về tình hình triển khai các nhiệm vụ được giao của Bộ Y tế và một số đề xuất, kiến nghị trong công tác...

13 giờ trước Doanh nghiệp nhân lực

FAO luôn coi Việt Nam là đối tác quan trọng, thúc đẩy hợp tác nông nghiệp, an ninh lương thực

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và Tổng Giám đốc FAO Qu Dongyu nhất trí Việt Nam và FAO sẽ mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực nông nghiệp bền vững, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi hệ thống lương thực, thực phẩm, qua đó đóng góp vào bảo đảm an ninh lương thực và phát triển bền vững ở khu vực và trên thế giới.

13 giờ trước Thông tin

Khởi công Danko The Country: Khởi đầu hành trình kiến tạo chuẩn sống mới tại phía Đông Thanh Hóa

Ngày 12/4/2026, tại xã Lưu Vệ, tỉnh Thanh Hóa, Công ty Cổ phần Đầu tư Quảng Xương Center (Quảng Xương Center) phối hợp cùng Danko Group - đơn vị đối tác phát triển dự án chính thức tổ chức Lễ khởi công dự án Danko The Country.

14 giờ trước Thông tin

VTV sở hữu bản quyền FIFA, phát sóng toàn bộ 104 trận World Cup 2026

Đài Truyền hình Việt Nam (VTV) đã chính thức sở hữu bản quyền truyền thông Vòng chung kết FIFA World Cup 2026 tại Việt Nam. VTV phát sóng toàn bộ 104 trận World Cup 2026 phát sóng toàn bộ 104 trận đấu trên nhiều nền tảng, đồng thời cung cấp dịch vụ xem trực tiếp, xem lại và nội dung số.

16 giờ trước Thông tin