Dân tộc ta đã trải qua những năm tháng chiến tranh khốc liệt vì độc lập, tự do, hạnh phúc. Hàng triệu người con ưu tú đã ngã xuống hoặc hy sinh một phần máu xương vì Tổ quốc. Suốt chặng đường hơn 70 năm xây dựng và chiến đấu, các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Hải quân đã anh dũng lập công từ chiến trường miền Bắc, Cửa Việt - Đông Hà, Đường Hồ Chí Minh trên biển đến biên giới Tây Nam, Trường Sa, Nhà giàn DK1... Những chiến công ấy được đánh đổi bằng sự hy sinh thầm lặng, máu xương đã đổ xuống ngay trong thời bình vì chủ quyền biển đảo thiêng liêng.
Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh nhấn mạnh: “Máu đào của các liệt sĩ đã nhuộm lá cờ cách mạng càng thêm đỏ chói”. Người căn dặn phải thương yêu, giúp đỡ thương binh, gia đình liệt sĩ, những người có công với cách mạng. Thấm nhuần lời dạy ấy, Quân chủng Hải quân luôn xác định công tác chính sách và hoạt động “Đền ơn đáp nghĩa” là nhiệm vụ chính trị thường xuyên, thể hiện đạo lý dân tộc và trách nhiệm với thế hệ đi trước.
Những năm qua, Quân chủng đã chủ động tham mưu, đề xuất ban hành, sửa đổi các chế độ chính sách đối với lực lượng làm nhiệm vụ trên biển đảo; thực hiện chi trả đúng, đủ, kịp thời các chính sách đối với thương binh, liệt sĩ, người có công. Đồng thời, các đơn vị quan tâm thực hiện bảo hiểm y tế, dạy nghề, giải quyết việc làm cho quân nhân xuất ngũ, chăm sóc thân nhân quân nhân hy sinh, nghỉ hưu, hoàn cảnh khó khăn.
Đặc biệt, Quân chủng luôn gìn giữ nghĩa tình đồng đội, phát huy truyền thống “lúc gian khổ có nhau”, “nghĩa tình không phai mờ” trong thời bình. Hằng năm, hàng chục tỷ đồng từ các quỹ “Đền ơn đáp nghĩa”, “Vì người nghèo”, “Phụng dưỡng Mẹ Việt Nam Anh hùng”, “Đồng đội Đặc công Hải quân” được đóng góp, sử dụng hiệu quả. Qua đó, hỗ trợ xây dựng nhà tình nghĩa, phụng dưỡng thân nhân liệt sĩ, tặng quà gia đình chính sách, tổ chức các chuyến thăm Trường Sa, Nhà giàn cho thân nhân quân nhân…
Quân chủng cũng đẩy mạnh giải quyết hồ sơ tồn đọng, quy tập hài cốt liệt sĩ, xác định danh tính, đưa các anh trở về quê hương theo nguyện vọng gia đình. Các đơn vị tích cực phối hợp với địa phương triển khai 3 chương trình mục tiêu quốc gia: phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số, giảm nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới. Những hoạt động như khám, chữa bệnh miễn phí, hỗ trợ thiên tai, xây dựng trường học, công trình dân sinh… đã gắn kết máu thịt quân – dân, củng cố vững chắc thế trận lòng dân nơi biển đảo, vùng sâu, vùng xa.
Năm 2025, chào mừng 70 năm Ngày thành lập Quân chủng và 50 năm Ngày giải phóng Trường Sa, toàn Quân chủng đã tổ chức nhiều hoạt động tri ân ý nghĩa. Từ đầu năm đến nay, đã hỗ trợ xây dựng, sửa chữa 70 căn nhà đồng đội, tình nghĩa, mái ấm công đoàn; nhận phụng dưỡng 69 Mẹ Việt Nam Anh hùng, chăm sóc 66 thân nhân liệt sĩ; tặng quà, thăm hỏi gia đình chính sách, tổ chức dâng hương, thắp nến tri ân tại nghĩa trang liệt sĩ. Hơn 26 tỷ đồng đã được Quân chủng dành cho công tác chính sách, một con số không chỉ thể hiện sự quan tâm vật chất, mà còn là tình cảm thiêng liêng, sâu nặng.
Những việc làm cụ thể, thiết thực ấy đã góp phần tạo ổn định chính trị, tư tưởng trong đơn vị, tăng cường niềm tin nhân dân với Quân đội, với Đảng. Đây là nền tảng quan trọng để xây dựng Quân chủng Hải quân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, làm nòng cốt bảo vệ chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc.
Để công tác “Đền ơn đáp nghĩa” ngày càng đi vào chiều sâu, Quân chủng Hải quân xác định tiếp tục tập trung vào ba nội dung trọng tâm:
Thứ nhất, quán triệt sâu sắc các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, Bộ Quốc phòng về người có công. Tăng cường tuyên truyền để bộ đội nhận thức rõ ý nghĩa nhân văn sâu sắc, từ đó nhân lên đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Tương thân tương ái” trong toàn xã hội.
Thứ hai, huy động nội lực và các nguồn lực xã hội để nâng cao chất lượng thực hiện chính sách với người có công, gia đình quân nhân ở Trường Sa, Nhà giàn DK1. Thực hiện hiệu quả các chương trình mục tiêu quốc gia, chăm lo đời sống vật chất, tinh thần cho bộ đội và nhân dân nơi khó khăn.
Thứ ba, triển khai đầy đủ Pháp lệnh Ưu đãi người có công, giải quyết kịp thời chế độ chính sách cho quân nhân hy sinh, bị thương khi làm nhiệm vụ. Phối hợp quy tập, xác minh mộ liệt sĩ, chăm sóc mẹ Việt Nam Anh hùng, gia đình thương binh, bệnh binh, người có công, góp phần làm vơi đi mất mát, tiếp thêm sức mạnh tinh thần cho thân nhân liệt sĩ.
Thực hiện tốt chính sách người có công không chỉ là biểu hiện nghĩa tình, mà còn là giải pháp chiến lược góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân, tăng cường “thế trận lòng dân” trên biển, để cùng toàn Đảng, toàn dân, toàn quân gìn giữ chủ quyền, xây dựng đất nước vững mạnh, hùng cường trong thời kỳ mới.
