Khi bão số 10 Bualoi đi vào Bắc Trung Bộ, phần rìa phía bắc ảnh hưởng tới vùng đồng bằng Bắc Bộ đã xảy ra nhiều cơn giông mạnh. Trong sáng 29/9, nhiều ổ giông lớn kèm theo lốc xoáy được ghi nhận tại Ninh Bình, Hưng Yên, Hải Phòng và một số địa phương miền Bắc.
Ông Hoàng Phúc Lâm – Phó Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia – cho biết bão Bualoi có hoàn lưu phía bắc mạnh và rộng hơn phía nam. Đây cũng là đặc điểm chung của hầu hết các cơn bão, do phía bắc thường giáp áp cao cận nhiệt đới, tạo gradient khí áp lớn, đồng thời sự chênh lệch nhiệt độ, áp suất và độ ẩm rõ rệt hơn. Sự tương tác này làm gia tăng khả năng mưa giông, gió mạnh và lốc xoáy ở rìa bắc cơn bão.
Theo ông Lâm, mặc dù các trận lốc xoáy có quy mô nhỏ và tồn tại trong thời gian ngắn, song trong điều kiện hoàn lưu bão, chúng vẫn gây nguy cơ thiệt hại lớn đối với nhà cửa tạm bợ, cây cối, công trình ven đường. Các khu vực đồng bằng ven biển, vùng chuyển tiếp giữa đồng bằng và trung du dễ xuất hiện lốc xoáy do địa hình thoáng đãng và độ ẩm cao.
Ông Lâm cũng cho biết, lốc xoáy khó được ghi nhận qua hệ thống quan trắc do có đường kính nhỏ (chỉ vài chục đến 200m) và thời gian tồn tại ngắn. Hầu hết các trường hợp được phát hiện nhờ camera, điện thoại của người dân. Các thiết bị vệ tinh, ra-đa hiện khó xác định chính xác vị trí hay cường độ lốc xoáy.
Ông Mai Văn Khiêm – Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia – nhận định: Về bản chất, lốc xoáy cũng là một dạng xoáy bão nhưng quy mô rất nhỏ. Trong khi bão có thể được quan sát và dự báo bằng vệ tinh, ra-đa, mô hình khí tượng, thì lốc xoáy hầu như chỉ có thể phát hiện trực tiếp. Hiện nay, ngành khí tượng mới dừng ở mức cảnh báo nguy cơ xuất hiện khi có mây giông mạnh trong môi trường nóng ẩm và bất ổn định, chứ chưa thể dự báo cụ thể vị trí hay đường đi.
Thống kê thiệt hại ban đầu cho thấy:
Tại Ninh Bình, giông lốc sáng 29/9 đã khiến 9 người tử vong, 18 người bị thương; 11 nhà cấp 4 sập, 126 nhà hư hỏng, tốc mái; 53 cột điện gãy đổ.
Ở Hưng Yên, lốc xoáy khiến 2 người tử vong, nhiều nhà dân bị tốc mái, hư hỏng nặng, thậm chí cả cổng sắt kiên cố cũng bị quật đổ.
Một số địa phương khác như Hải Phòng, Quảng Ninh cũng ghi nhận thiệt hại lớn về tài sản và hoa màu.
Các chuyên gia cảnh báo, dù nhỏ, lốc xoáy có tốc độ gió mạnh tương đương bão, cần được người dân đặc biệt cảnh giác, nhất là khi xuất hiện trong hoàn lưu bão lớn.
