Việc Hà Nội công bố Quy hoạch Thủ đô đã khiến nhu cầu tìm hiểu thông tin quy hoạch đất đai tăng mạnh. Chỉ trong thời gian ngắn, trên các nền tảng mạng xã hội và website đã xuất hiện nhiều cá nhân, đơn vị quảng cáo dịch vụ "check quy hoạch" với cam kết cung cấp thông tin nhanh, chính xác nhất.
Các dịch vụ này giới thiệu có thể kiểm tra tình trạng quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch xây dựng, xác định thửa đất có nằm trong diện thu hồi, mở đường hay giải phóng mặt bằng hay không. Mức phí khá đa dạng, từ vài trăm nghìn đồng cho một lần tra cứu đến các gói thành viên trị giá hàng triệu đồng mỗi năm.
Theo khảo sát, nhiều website còn xây dựng các gói dịch vụ trả phí cho phép tra cứu quy hoạch trên phạm vi 63 tỉnh, thành phố. Người dùng được quảng cáo có thể xem thông tin theo số tờ, số thửa, tọa độ, bản đồ vệ tinh hoặc tra cứu nhiều loại quy hoạch như quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết, kế hoạch sử dụng đất và các định hướng phát triển trong nhiều giai đoạn.
Không chỉ bán tài khoản tra cứu, một số đơn vị còn nhận thực hiện dịch vụ trọn gói cho khách hàng. Chỉ cần gửi thông tin thửa đất, khách hàng sẽ được hỗ trợ xác định vị trí trên bản đồ, kiểm tra hiện trạng quy hoạch, thậm chí tính toán diện tích có thể bị ảnh hưởng nếu nằm trong khu vực mở đường hoặc thực hiện dự án.
Tuy nhiên, theo luật sư Quách Thành Lực (Đoàn Luật sư TP Hà Nội), điều đáng lưu ý là quá trình sử dụng các dịch vụ này thường yêu cầu người dân cung cấp ảnh chụp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, số tờ, số thửa, địa chỉ và vị trí chính xác của thửa đất. Đây đều là những dữ liệu quan trọng, gắn trực tiếp với quyền sở hữu tài sản và thông tin cá nhân.
Luật sư cho rằng nếu những dữ liệu này bị lưu trữ hoặc sử dụng sai mục đích, người dân có thể đối mặt với nhiều rủi ro như bị đánh cắp thông tin, giả mạo giấy tờ, lừa đảo trong giao dịch bất động sản hoặc bị khai thác dữ liệu phục vụ các hoạt động thương mại trái phép. Trong bối cảnh tội phạm công nghệ cao ngày càng tinh vi, việc chia sẻ hồ sơ đất đai cho các tổ chức không rõ nguồn gốc cần được cân nhắc kỹ lưỡng.
Tại buổi họp báo của UBND TP Hà Nội ngày 10/7, ông Đào Minh Tâm, Phó Giám đốc Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội, cho biết nhiều dữ liệu lan truyền trên internet có thể chỉ là tài liệu phục vụ quá trình nghiên cứu, lập phương án quy hoạch và chưa được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.
Theo ông, các thông tin này chưa được kiểm chứng, không đầy đủ và không có giá trị pháp lý để làm căn cứ trong các giao dịch liên quan đến đất đai, nhà ở hoặc bất động sản. Vì vậy, người dân cần kiểm chứng thông tin tại các cơ quan chức năng trước khi quyết định mua bán, chuyển nhượng hoặc đầu tư nhằm tránh những rủi ro không đáng có.
Thực tế ghi nhận, khi liên hệ với một fanpage quảng cáo dịch vụ tra cứu quy hoạch, khách hàng được yêu cầu gửi ảnh chụp đầy đủ hai mặt sổ đỏ, kèm số tờ, số thửa và vị trí thửa đất trên Google Maps. Sau khi tiếp nhận hồ sơ, đơn vị này cam kết trả kết quả trong khoảng 15 phút.
Bên cạnh mạng xã hội, nhiều website cũng quảng bá nguồn dữ liệu được cập nhật thường xuyên, đồng thời giới thiệu có thể hỗ trợ đo đạc, xác định ranh giới, tìm kiếm thửa đất theo tọa độ hoặc theo địa chỉ hành chính.
Trước thực trạng này, Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội khẳng định những dữ liệu đang được nhiều website và tài khoản mạng xã hội sử dụng để quảng cáo dịch vụ không phải là nguồn thông tin chính thức.
Các chuyên gia khuyến nghị người dân chỉ nên tra cứu quy hoạch thông qua các kênh chính thức của cơ quan quản lý nhà nước hoặc trực tiếp liên hệ cơ quan chuyên môn để được cung cấp thông tin có giá trị pháp lý, thay vì tin vào những lời quảng cáo trên mạng.
