Xây dựng con người là trung tâm của phát triển văn hóa
Sau khi Nghị quyết số 80-NQ/TW được ban hành, Hà Nội đã khẩn trương xây dựng chương trình hành động và kế hoạch triển khai với nhiều mục tiêu, nhiệm vụ cụ thể. Thành phố đặt mục tiêu phát triển văn hóa không chỉ dừng ở bảo tồn các giá trị truyền thống mà còn hướng tới xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, hình thành hệ giá trị và chuẩn mực ứng xử của người Hà Nội trong giai đoạn mới.
Đáng chú ý, thành phố đang hoàn thiện Đề án "Hệ giá trị và chuẩn mực ứng xử người Hà Nội thời đại mới" cùng Bộ tiêu chí "Người Hà Nội thanh lịch, văn minh". Đây được xem là nền tảng để xây dựng văn hóa công vụ, lan tỏa lối sống văn minh và phát huy những phẩm chất đặc trưng của người Hà Nội, góp phần hình thành nguồn nhân lực có tri thức, trách nhiệm và bản lĩnh đáp ứng yêu cầu phát triển trong bối cảnh mới.
Song song với đó, Hà Nội cũng hoàn thiện nhiều cơ chế, chính sách về văn hóa, thể thao, xã hội hóa nguồn lực, phát triển kinh tế đêm, quản lý quảng cáo và bảo tồn di sản nhằm tạo hành lang pháp lý để các chủ trương nhanh chóng đi vào thực tiễn.
Đánh thức giá trị di sản bằng công nghệ và sáng tạo
Bảo tồn di sản tiếp tục được Hà Nội xác định là nhiệm vụ quan trọng, song cách tiếp cận đã có nhiều đổi mới khi gắn với chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ.
Thành phố đang triển khai lập hồ sơ đối với nhiều di sản văn hóa tiêu biểu, đồng thời đẩy mạnh số hóa dữ liệu, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), thực tế ảo (VR) và các nền tảng số trong bảo tồn, quảng bá giá trị di sản. Quan điểm được ngành văn hóa Hà Nội đặt ra là số hóa đến đâu phải khai thác hiệu quả đến đó, tránh tình trạng dữ liệu được lưu trữ nhưng chưa phát huy giá trị.
Việc kết hợp giữa công nghệ với di sản không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả bảo tồn mà còn tạo điều kiện để các giá trị văn hóa tiếp cận gần hơn với thế hệ trẻ, mở rộng không gian sáng tạo và phát triển các sản phẩm văn hóa mới phục vụ du lịch cũng như kinh tế số.
Công nghiệp văn hóa mở rộng không gian sáng tạo và phát triển nguồn nhân lực
Một trong những trọng tâm của Hà Nội là phát triển công nghiệp văn hóa theo hướng trở thành ngành kinh tế có giá trị gia tăng cao.
Thành phố đang xây dựng các trung tâm công nghiệp văn hóa, mở rộng hệ thống không gian sáng tạo, tổ chức nhiều sự kiện văn hóa, nghệ thuật quy mô quốc tế, đồng thời tăng cường kết nối giữa các trường đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp và đội ngũ sáng tạo.
Đây được đánh giá là hướng đi không chỉ góp phần khai thác hiệu quả các giá trị văn hóa mà còn mở ra nhiều cơ hội việc làm cho lực lượng lao động trong các lĩnh vực thiết kế, điện ảnh, nghệ thuật, truyền thông, công nghệ số và các ngành công nghiệp sáng tạo.
Việc hình thành hệ sinh thái sáng tạo cũng tạo điều kiện để thu hút, bồi dưỡng và phát huy đội ngũ nhân lực chất lượng cao, nhất là lực lượng lao động trẻ có khả năng đổi mới, sáng tạo và làm chủ công nghệ.
Biến sức mạnh mềm thành động lực phát triển
Cùng với phát triển công nghiệp văn hóa, Hà Nội tiếp tục khai thác hiệu quả các giá trị di sản gắn với phát triển kinh tế đêm, du lịch văn hóa và các sản phẩm trải nghiệm đặc sắc.
Nhiều ý kiến cho rằng nếu được đầu tư đồng bộ về hạ tầng, cơ chế và nguồn nhân lực, công nghiệp văn hóa sẽ trở thành một trong những động lực tăng trưởng mới của Thủ đô. Điều này không chỉ góp phần nâng cao sức cạnh tranh của du lịch, dịch vụ mà còn tạo môi trường thuận lợi để các tài năng sáng tạo phát triển, đóng góp vào tăng trưởng kinh tế và quảng bá hình ảnh Hà Nội ra thế giới.
Việc huy động doanh nghiệp tham gia đầu tư, ứng dụng công nghệ số và tăng cường hợp tác công - tư trong lĩnh vực văn hóa cũng được xem là giải pháp quan trọng nhằm khai thác hiệu quả sức mạnh mềm của Thủ đô trong giai đoạn mới.
Văn hóa trở thành nền tảng cho phát triển bền vững
Sau hơn nửa năm triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW, nhiều mục tiêu đã được Hà Nội cụ thể hóa bằng các chương trình, đề án và cơ chế thực hiện rõ ràng. Từ xây dựng con người, bảo tồn di sản, thúc đẩy chuyển đổi số đến phát triển công nghiệp văn hóa, Thủ đô đang từng bước khẳng định cách tiếp cận mới, coi văn hóa không chỉ là giá trị tinh thần mà còn là nguồn lực nội sinh, sức mạnh mềm và động lực phát triển.
Việc gắn phát triển văn hóa với nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, khơi dậy sức sáng tạo và phát huy tài năng sẽ góp phần tạo nền tảng để Hà Nội phát triển nhanh, bền vững, đồng thời tiếp tục khẳng định vai trò là trung tâm văn hóa, giáo dục, khoa học và đổi mới sáng tạo của cả nước.
